Συνέπειες της συγκρουσιακής ύφεσης και διαδικασίες κινηματικής ανασυγκρότησης

Την τελευταία τριαντακονταετία επανέρχονται με συνέπεια στο δημόσιο λόγο συντηρητικές προτροπές για το «τέλος» της Ιστορίας διεθνώς (Fukuyama, 2022) και της Μεταπολίτευσης στην Ελλάδα, αμφισβητώντας επί της ουσίας τις μεταβολές που επιχειρήθηκαν ή πραγματώθηκαν για εμβάθυνση της δημοκρατίας, εκτός και εντός των συνόρων, ενώ οι συλλογικές επεξεργασίες για την προώθηση εναλλακτικών υποδειγμάτων διακυβέρνησης στον σύγχρονο δυτικό κόσμο καθίστανται ιδιαίτερα επείγουσες εξαιτίας των αδιεξόδων του νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού. Οι κοινωνικοί αγώνες για την ανάσχεση ή την ανατροπή του από υποκείμενα σε κρίση, αν όχι σε κίνδυνο, λόγω του δημοκρατικού ελλείμματος στην Δύση, υπονομεύονται συστηματικά από τις εθνικές κι υπερεθνικές πολιτικές ελίτ και τους προπαγανδιστικούς τους μηχανισμούς. Το ίδιο συμβαίνει στη χώρα μας και σήμερα, σε μια εποχή κατά την οποία ομάδες και στρώματα της ελληνικής κοινωνίας, εξακολουθούν να πλήττονται από την τραυματική λιτότητα των Μνημονίων ύστερα από μια υπερδεκαετή, πολύπλευρη κρίση στην οποία προστέθηκαν οι αλλεπάλληλες επιπτώσεις της υγειονομικής, της ενεργειακής και της πληθωριστικής κρίσης, φανερώνοντας την παρακμή και συνάμα την αυταρχικότητα κυριαρχικών δομών, σε μια περίοδο γεωπολιτικών ανακατατάξεων και νέων πολεμικών συρράξεων. Για τους λόγους αυτούς επιλέγουμε να στρέψουμε το βλέμμα σε κινηματικούς δρώντες που, μέσα σε αυτό το παγκοσμιοποιημένο τοπίο των επικαλυπτόμενων κρίσεων, επιμένουν να κινητοποιούνται συλλογικά, βρίσκονται σε συγκρουσιακή τροχιά με την κυρίαρχη τάξη πραγμάτων και διεκδικούν συγκεκριμένες επιδιώξεις ανάλογα με το πεδίο δραστηριοποίησής τους, την εκάστοτε συγκυρία και τους τρόπους διαχείρισης των οργανωτικών και συμβολικών τους πόρων. Το έργο τους δυσχεραίνεται από τις συνέπειες της ύφεσης του τελευταίου κύκλου διαμαρτυρίας, τις οποίες θα εξετάσουμε μέσω πρωτογενών και δευτερογενών πηγών στην διπλωματική αυτή εργασία ανασυγκροτώντας παράλληλα την αντίστροφη διαδικασία για την ανάληψη συλλογικής δράσης. Στο πρώτο μέρος της εργασίας καταδεικνύουμε την αιτιώδη σχέση της κινηματικής ύφεσης με την διάψευση των πολιτικών προσδοκιών και τις πολλαπλές συνέπειές τους σε σημαντικές πτυχές του πολιτικού και κινηματικού βίου. Στο δεύτερο μέρος αναφερόμαστε σε προτάσεις για μια κινηματική ανασυγκρότηση, όπως προκύπτουν από τις θεωρήσεις των δρώντων σχετικά με τις προϋποθέσεις και τα εμπόδια της συλλογικής δράσης στην Ελλάδα του 2023. Στο τρίτο, συντομότερο, κεφάλαιο αντλούμε από την εμπειρία των «Ιουλιανών» του 1965 και από ορισμένες ομοιότητες με την πρόσφατη εμπειρία, αξιοποιώντας οφέλη της ιστορικής μνήμης, ώστε να παρατηρήσουμε το μέγεθος της κινηματικής ύφεσης και των μακροπρόθεσμων αρνητικών επιπτώσεών της ελλείψει μιας αποτελεσματικής πολιτικής διαχείρισης από τα κέντρα εξουσίας.