Η αναδιοργάνωση του ΝΑΤΟ μετά τον πόλεμο της Κορέας, 1950-1966: αίτια, στόχοι, πολιτικές

Η ίδρυση του ΝΑΤΟ και η επακόλουθη, μετά τον πόλεμο της Κορέας, αναδιοργάνω-ση του που περιέλαβε επιγραμματικά: αναμόρφωση δομής διοίκησης, διεύρυνση της Συμμαχίας με την είσοδο νέων κρατών, αναθεώρηση και προσαρμογή στρατηγι-κών και πολιτικών, συνέβαλλαν στην βασική αρχιτεκτονική ασφαλείας του Ψυχρού Πολέμου του Δυτικού κόσμου. Η παρούσα διατριβή επιδιώκει μια μελέτη της ανα-διοργάνωσης του ΝΑΤΟ μετά τον πόλεμο της Κορέας από το 1950 έως 1966 εστιάζο-ντας στη διερεύνηση των αιτιών, στόχων καθώς και την ανάλυση των πολιτικών. Η προσέγγιση του θέματος της διατριβής θα πραγματοποιηθεί με ιστορική ανασκόπη-ση της εξεταζόμενης περιόδου με έμφαση στα κύρια γεγονότα - ορόσημα, που δια-δραμάτισαν κομβικό ρόλο στην αναδιοργάνωση της Συμμαχίας. Στο πρώτο κεφάλαιο παρατίθενται συνοπτικά τα γεγονότα και οι συνθήκες που προκάλεσαν την ανάδυση του Ψυχρού Πολέμου και πως αυτά οδήγησαν στην ίδρυση του ΝΑΤΟ, ενώ στο ίδιο κεφάλαιο αναδεικνύεται η σημαντική επίδραση του πολέμου της Κορέας στην πολιτική των ΗΠΑ απέναντι στη Συμμαχία. Στο δεύτερο κεφάλαιο εξετάζεται το ιστορικό της σύστασης του Ανωτάτου Στρατηγείου Συμμαχι-κών Δυνάμεων Ευρώπης [Supreme Headquarters Allied Powers Europe (SHAPE)], η δομή διοίκησης του οποίου αποτέλεσε και πεδίο πολιτικών διαβουλεύσεων και συμβιβασμών, πλέον των στρατιωτικών και επιχειρησιακών απαιτήσεων. Το τρίτο και τέταρτο κεφάλαιο πραγματεύεται τη διεύρυνση/επέκταση του ΝΑΤΟ με είσοδο της Ελλάδας και της Τουρκίας στην Ατλαντική Συμμαχία, καθώς και την εισδοχή και τον επανεξοπλισμό της Δ.Γερμανίας. Τα παραπάνω γεγονότα ήταν αποτέλεσμα της επιμονής και σταθερής στάσης των ΗΠΑ παρά τις σοβαρές διαφω-νίες άλλων κρατών της Συμμαχίας. Η στρατηγική της Συμμαχίας και το στρατηγικό δόγμα των «μαζικών αντίποι-νων» αναλύονται στο πέμπτο κεφάλαιο. Στο έκτο κεφάλαιο εξετάζονται οι επιπτώ-σεις της προσπάθειας του Γάλλου πρόεδρου Ντε Γκώλ να αποκαταστήσει τη Γαλλία ως Μεγάλη Δύναμη και ως ισοτίμου εταίρου μεταξύ των ΗΠΑ και της Μ.Βρετανίας στη Συμμαχία αλλά και να ακολουθήσει μια πιο ανεξάρτητη στάση καθώς επιδιώκο-ντας την πρωτοκαθεδρία στην Ευρώπη. Το έβδομο κεφάλαιο αναλύει την αλλαγή της αμυντικής στρατηγικής του ΝΑΤΟ από τα «μαζικά αντίποινα» στην «ευέλικτη ανταπόδοση» στη δεκαετία του 1960 η οποία ήταν μία από τις σημαντικότερες προσαρμογές της Συμμαχίας κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Στο όγδοο κεφάλαιο περιγράφονται τα αποτελέσματα της κρίσης των πυραύλων στην Κούβα και της συμφωνίας ΗΠΑ και Ην.Βασιλείου στο Νασσάου, ως προς την απόκτηση των βαλλιστικών πύραυλων Polaris, στο πλαίσιο της Συμμαχίας. Στο ένατο κεφάλαιο αναδεικνύεται το ζήτημα του διαμοιρασμού των πυρηνι-κών εντός της Συμμαχίας και τη συναφή πρόταση για Πολυμερή Δύναμη [Multilateral Force (MLF) Proposal] ενώ αναλύονται τα κίνητρα αυτής της πρότασης και η στάση των Συμμάχων. Το δέκατο κεφάλαιο αναφέρεται στην αποχώρηση της Γαλλίας από το στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ, τις επιπτώσεις και τους δημιουργου-μένους συσχετισμούς εντός της Συμμαχίας. Μέσα από την ιστορική ανασκόπηση των παραπάνω γεγονότων, θα αναζητη-θούν τα αίτια, οι στόχοι και οι πολιτικές της αναδιοργάνωσης του ΝΑΤΟ. Επίσης με την κριτική ανάλυση των ιστορικών γεγονότων της περιόδου θα επιχειρηθεί η απο-τίμηση της εξέλιξης και προσαρμογής της Ατλαντικής Συμμαχίας καθώς και οι επι-πτώσεις αυτής, τόσο στις πολιτικές των Συμμάχων όσο και στο διεθνές σύστημα. Τέλος, με την συγγραφή της διατριβής θα επιχειρηθεί η εξαγωγή συμπερασμάτων.