Προνοιακός πλουραλισμός: το παράδειγμα του προσφυγικού στη Λέσβο

Το ρεύμα του προνοιακού πλουραλισμού αποτελεί μια από τις εκφάνσεις του πλουραλισμού, όπου το κράτος παύει να είναι ο αποκλειστικός παραγωγός και πάροχος της κοινωνικής προστασίας, διαμορφώνοντας έτσι ένα μεικτό σύστημα. Ιδίως από την οικονομική ύφεση του 2008 και έπειτα, η ραγδαία αύξηση των κοινωνικών αναγκών οδήγησε σε μεγαλύτερη υποχώρηση του κράτους πρόνοιας και, εν τέλει, στην υποκατάστασή του από την κοινωνία της πρόνοιας. Το πρόβλημα, όμως, έγκειται στο γεγονός ότι το κράτος τις τελευταίες δεκαετίες έχει μια αναιμική, υπολειμματική παρουσία στην κοινωνική πολιτική, η οποία επιτείνει τις αδυναμίες, ενώ ανεπίσημοι φορείς, κυρίως οι ΜΚΟ, έρχονται να επωμιστούν το βάρος και επιχειρούν να καλύψουν ορισμένα από τα κενά που αφήνει το κράτος. Η διαπίστωση αυτή έρχεται να επιβεβαιωθεί από την παρούσα εργασία, όπως αναδεικνύεται μέσα από το παράδειγμα της διαχείρισης του προσφυγικού ζητήματος στο νησί της Λέσβου τα τελευταία έξι χρόνια. Η προσφυγική κρίση του 2015 και οι χειρισμοί του ελληνικού κράτους δείχνουν με τον πιο σαφή τρόπο ότι το κοινωνικό κράτος δεν κατάφερε, αλλά ούτε και θέλησε, να ανταποκριθεί επαρκώς στις νέες κοινωνικές συνθήκες. Το προσφυγικό φαίνεται να αποτελεί ένα πεδίο που αντανακλά σε σημαντικό βαθμό την ανάδυση νέου παραδείγματος για την κοινωνική πολιτική στην Ελλάδα.