Συνωμοσιολογία και ακροδεξιά στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την περίοδο της πανδημίας Covid-19: οι αντιεμβολιαστές από την πλευρά της προσφοράς

Γιαννόπουλος, Μάριος

2025/05/26

Η συνωμοσιολογία αναπτύχθηκε ευρύτερα την περίοδο της πανδημίας του Κορονοϊού. Οι θεωρίες συνωμοσίας που αφορούσαν τον ίδιο τον Ιό και τα εμβόλια που αναπτύχθηκαν, αναπαρήχθησαν από επίσημα θεσμικά χείλη, λόγου χάρη, μερίδας δρώντων των επιμέρους ευρωπαϊκών πολιτικών συστημάτων που ανήκουν στον χώρο της Ακροδεξιάς. Αναφορικά με την Ευρώπη, η εκπροσώπηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πολιτικών σχηματισμών τέτοιου είδους, συνεπάγεται την ρητορική εκφορά της συνωμοσιολογίας από βήματος Ευρωβουλής, μέσω των Ευρωομάδων. Υπό αυτό το πρίσμα, η εργασία εξετάζει τον τρόπο εργαλειακής αξιοποίησης της συνωμοσιολογίας από τις ακροδεξιές Ευρωομάδες και τα επιμέρους πολιτικά κόμματα ανάλογης ιδεολογικής τοποθέτησης που τις συγκροτούν, το διάστημα επέλασης της Covid-19 στην ευρωπαϊκή ήπειρο. Η έρευνα πραγματοποιείται μέσα από πρωτογενή δεδομένα στα πρακτικά του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ηλεκτρονικά. Επιπλέον, για την ανάδειξη της διαχρονικότητας της κουλτούρας της συνωμοσιολογίας, εξετάζεται η φύση των θεωριών συνωμοσίας μέσα από μία περιγραφική και ιστορική κατεύθυνση, ώστε να υπάρξει σφαιρικότερη κατανόηση του τρόπου συγκρότησης των θεωριών συνωμοσίας, ως έναν ενιαίο χώρο με ορισμένο περιεχόμενο, αξιακό προσανατολισμό, δρώντες και διασυνδέσεις με περιθωριακά και μη πολιτισμικά υποσύνολα που τροφοδοτούν την συνωμοσιολογία, καθιστώντας την ένα συμπαγές και ετερόκλητο σύστημα σκέψης με ωφελιμιστικό χαρακτήρα. Η δυναμική που αναπτύσσει ο χώρος της συνωμοσιολογίας ως προς τα ακροατήρια με τα οποία έρχεται σε επαφή τόσο διαχρονικά όσο και εντονότερα λόγω της πανδημίας, οδηγεί ορισμένους πολιτικούς δρώντες για ωφελιμιστικούς λόγους, να εντάξουν την ρητορική των θεωριών συνωμοσίας στο επίπεδο της προσφοράς. Η ασάφεια ωστόσο και η μη ευθυγράμμιση λόγω και έργων από τους ακροδεξιούς πολιτικούς σχηματισμούς όπως προκύπτει από τα πρακτικά, σε συνδυασμό με την ετερογένεια που συνέχει τον χώρο της συνωμοσιολογίας, αναδεικνύουν την σαθρότητα των αφηγημάτων τους, η απήχηση που υπάρχει ωστόσο σε ορισμένα εκλογικά ακροατήρια των κομμάτων που εκμεταλλεύονται τον ανορθολογισμό, όπως αποτυπώνεται στις εκλογές, οφείλει να προβληματίσει τους θεσμούς και να σκεφτούν αναλυτικά τρόπους αντιμετώπισης για την αναχαίτιση της διάδοσης της συνωμοσιολογίας, καθώς η κουλτούρα της συνωμοσίας και η απήχησή της αποτελούν παγκόσμια πρόκληση, με τις συνέπειες ήδη να κάνουν την εμφάνισή τους.

Download PDF

View in repository

Browse all collections