Οι δυνητικές κοινότητες ως καταναλωτικό κοινό: το παράδειγμα της μουσικής βιομηχανίας από το Napster στο MySpace

Το διαδίκτυο έδωσε τη δυνατότητα σε ανθρώπους με κοινά ενδιαφέροντα και κοινούς στόχους να γνωριστούν, να επικοινωνήσουν και να σχηματίσουν κοινότητες. Η ανάδυση των κοινοτήτων αυτών δεν άφησε αδιάφορες τις επιχειρήσεις, οι οποίες προσπάθησαν να εκμεταλλευτούν το φαινόμενο των δυνητικών κοινοτήτων προς όφελος τους. Άλλοτε αναγκάστηκαν να προσαρμοστούν και να υιοθετήσουν νέα επιχειρηματικά μοντέλα για να αντιμετωπίσουν τη δύναμη των νέων δυνητικών κοινοτήτων και να χρησιμοποιήσουν τις κοινότητες αυτές σαν βάση για να δημιουργήσουν ένα νέο καταναλωτικό κοινό και άλλοτε προσπάθησαν να μετατρέψουν το καταναλωτικό τους κοινό σε δυνητική κοινότητα. Για να το καταφέρουν αυτό οι επιχειρήσεις έπρεπε να μετατρέψουν τις ιστοσελίδες τους σε δυνητικούς οικισμούς. Οι “οικισμοί” αυτοί αποτελούν απαραίτητη προϋπόθεση για την εμφάνιση και την ανάπτυξη μιας κοινότητας. Η ύπαρξή τους αποδεικνύει, αν όχι την ύπαρξη της κοινότητας, τουλάχιστον τη δυνατότητα ανάπτυξης μίας κοινότητας. Μια από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις είναι αυτή της μουσικής βιομηχανίας. Στόχος της παρούσας εργασίας είναι να εξετάσει το αν οι ιστότοποι διανομής μουσικής αποτελούν δυνητικούς οικισμούς και αν ναι με ποιο τρόπο το επιτυγχάνουν. Στα πλαίσια της έρευνας πραγματοποιήθηκαν έξι μελέτες περίπτωσης. Ο Napster, το i-Tunes, το MP3.com, το BowieNet, το Last.fm και το MySpace διερευνήθηκαν για να διαπιστωθεί εάν και με ποιο τρόπο ικανοποιούν τέσσερις προϋποθέσεις, την ύπαρξη ενός κοινού δημόσιου χώρου, ενός ελάχιστου βαθμού διαδραστικότητας, του εύρους των επικοινωνούντων και ενός ελάχιστου επιπέδου εγγυημένης συμμετοχής. Η έρευνα αποκάλυψε πως οι υπό διερεύνηση ιστότοποι πληρούν τις παραπάνω προϋποθέσεις χρησιμοποιώντας παρόμοιες μεθόδους, πλατφόρμες επικοινωνίας και εργαλεία.