Η θεμελίωση της κυριαρχίας στην πολιτική θεωρία των Thomas Hobbes και Carl Schmitt: προϋποθέσεις και όρια

Αγγελόπουλος, Χρήστος

2025/09/22

Η κεντρική προβληματική της παρούσας εργασίας εστιάζει στη θεμελίωση και τη θεωρητική διαμόρφωση της έννοιας της κυριαρχίας στη θεωρία του Thomas Hobbes και του Carl Schmitt. Πιο συγκεκριμένα, κεντρικός στόχος της εργασίας είναι η εξέταση και ανάδειξη των κυριότερων σημείων σύγκλισης και απόκλισης που ανακύπτουν ανάμεσα στις δύο θεωρίες. Το βασικό ερευνητικό ερώτημα που διατρέχει συνολικά την παρούσα ερευνητική προσέγγιση, αφορά την εγκυρότητα του χαρακτηρισμού του Schmitt ως «ο Hobbes του 20ού αιώνα», ενός τίτλου που του αποδόθηκε από εκδοτικούς και ακαδημαϊκούς κύκλους της μεταπολεμικής Γερμανίας. Αυτός ο χαρακτηρισμός εκφράζει ευθέως την αξίωση της θεωρητικής συνέχειας ανάμεσα στους δύο διανοητές, μια θέση που η παρούσα εργασία επιχειρεί να επανεξετάσει και να επαναξιολογήσει. Για την επίτευξη αυτού του σκοπού, ερευνώνται τρία διαδοχικά επίπεδα στη θεμελίωση της κυριαρχίας τα οποία συνίστανται σε ζητήματα φιλοσοφικής ανθρωπολογίας, φυσικού δικαίου και μεθοδολογικής συγκρότησης της πολιτικής κατάστασης και του πολιτικού. Έπειτα από την ανάδειξη των συγκλίσεων και των αποκλίσεων των δύο θεωριών στα παραπάνω πεδία, η ανάλυση στρέφεται στην ίδια την έννοια της κυριαρχίας, όπως αυτή αναπτύσσεται από τους δύο φιλοσόφους, καθώς και στα εγγενή της όρια τα οποία προκύπτουν μέσα από τους όρους της συγκρότησής της και τη μέθοδο της θεωρητικής της προσέγγισης. Μέσα από τη συγκριτική αυτή ανάλυση αναδεικνύεται το γεγονός πως η σχέση μεταξύ του Hobbes και του Schmitt δεν αποτελεί μια γραμμική θεωρητική εξέλιξη της κυριαρχίας αλλά ένα κριτικό πεδίο αναδιαπραγμάτευσης μιας κεντρικής έννοιας της πολιτικής φιλοσοφίας στη νεοτερική σκέψη.

Download PDF

View in repository

Browse all collections