Η πολιτιστική διπλωματία ως εργαλείο άσκησης ήπιας ισχύος: ο διαγωνισμός τραγουδιού της Eurovision ως περίπτωση μελέτης

Η παρούσα διπλωματική εργασία επιδιώκει να αναδείξει τον κρίσιμο ρόλο της ήπιας ισχύος στις διεθνείς σχέσεις, ο οποίος συχνά υποτιμάται από ακαδημαϊκούς του διεθνολογικού κλάδου και υπεύθυνους λήψης αποφάσεων. Προς αυτόν τον σκοπό, εξετάζεται η πρακτική της πολιτιστικής διπλωματίας, αλλά και ο Διαγωνισμός Τραγουδιού της Eurovision ως περίπτωση μελέτης, καθώς αποτελεί ένα διεθνικό πολιτιστικό γεγονός, όπου η κοινωνία των πολιτών συμμετέχει ενεργά στην διαμόρφωση του τελικού αποτελέσματος. Στο πλαίσιο του Διαγωνισμού Τραγουδιού της Eurovision αναλύονται έννοιες, όπως η εικόνα κράτους και η κρατική/ευρωπαϊκή ταυτότητα. Έτσι, ο γράφων ευελπιστεί να απαντήσει, ή έστω να συμβάλει προς αυτήν την κατεύθυνση, στα ακόλουθα ερευνητικά ερωτήματα: Πώς επηρεάζει ο Διαγωνισμός Τραγουδιού της Eurovision τον τρόπο με τον οποίο οι ευρωπαϊκοί λαοί αντιλαμβάνονται την θέση τους εντός της Ευρώπης και πώς συμβάλλει στην προώθηση μίας κοινής ευρωπαϊκής ταυτότητας; Πώς χρησιμοποιείται η πολιτιστική διπλωματία στην κατασκευή της κοινωνικής κρατικής ταυτότητας και ποια είναι τα όρια και οι δυνατότητες της; Ποιες είναι οι δυνατότητες της ήπιας ισχύος στην παραγωγή πολιτικών αποτελεσμάτων, ή έστω στην επιρροή των πολιτικών διαδικασιών; Προκειμένου να απαντηθούν αυτά τα ερωτήματα, εφαρμόστηκε η μέθοδος της βιβλιογραφικής έρευνας, μέσα από την επισκόπηση ποικίλων αναγνωσμάτων, που πραγματεύονται τις επιμέρους πτυχές του υπό εξέταση ζητήματος. Με την ολοκλήρωση της ανάλυσης, συμπεραίνεται ότι η ήπια ισχύς αποτελεί απαραίτητο εργαλείο για την εξυπηρέτηση των κρατικών στόχων, ενώ η πολιτιστική διπλωματία προσφέρει πολλές ευκαιρίες για την δημιουργία μιας θετικής εικόνας κράτους προς την ξένη κοινή γνώμη. Ο Διαγωνισμός Τραγουδιού της Eurovision αποδεικνύει με σαφήνεια τον συγκεκριμένο ισχυρισμό, καθώς έχει εργαλειοποιηθεί πολλές φορές από τα κράτη για την κατασκευή εικόνων και αφηγημάτων, που συμμορφώνονται με τους στόχους τους, ενώ παράλληλα οι γεωπολιτικές εξελίξεις δημιουργούν ενίοτε προκλήσεις στην ομαλή διεξαγωγή του διαγωνισμού, θέτοντας έτσι εν αμφιβόλω την πειστικότητα αυτών των αφηγήσεων και δημιουργώντας συχνά την ανάγκη αναθεώρησής τους. Τα πολιτιστικά δρώμενα βρίσκονται σε αλληλεπίδραση με την διεθνή πολιτική και η ήπια ισχύς που απορρέει από αυτά έχει σημασία.