Πτυχές του τεκμηρίου της αθωότητας στην ποινική δίκη, υπό το πρίσμα των επιταγών της ενωσιακής δικαιοταξίας και της ΕΣΔΑ

Η παρούσα εργασία φιλοδοξεί να εξετάσει, υπό το πρίσμα της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μία έννοια θεμελιώδη του κράτους δικαίου και της δίκαιης ποινικής δίκης: το τεκμήριο της αθωότητας. Το τεκμήριο της αθωότητας συνιστά αφενός μία εγγύηση διαδικαστική, αφετέρου δε μία εγγύηση ουσιαστική, ήτοι αποτελεί έκφανση των δικαιωμάτων των υπόπτων και των κατηγορουμένων, εξασφαλίζοντας συγχρόνως τον σεβασμό στην αξιοπρέπειά τους. Αντικείμενο της παρούσας εργασίας αποτελεί η εξέταση ορισμένων πτυχών του τεκμηρίου της αθωότητας υπό το πρίσμα της ενωσιακής δικαιοταξίας και της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Η ανάλυση επικεντρώνεται ιδίως στον τρόπο με τον οποίο οι σχετικές υπό κρίσιν διατάξεις ερμηνεύονται κι εξειδικεύονται μέσα από την νομολογία του ΕΔΔΑ και των δικαστηρίων της Ένωσης. Ειδικότερα, η παρούσα εργασία επικεντρώνεται σε ορισμένες κρίσιμες πτυχές του θεμελιώδους αυτού δικαιώματος, οι οποίες συνίστανται αφενός στην παραβίαση του τεκμηρίου της αθωότητας δια δικαστικών κρίσεων και δημοσίων δηλώσεων, αφετέρου δε στην κατανομή του βάρους απόδειξης και τις δημόσιες εμφανίσεις των υπόπτων και των κατηγορουμένων, ενώ στο τέλος επιδιώκεται και μία σύντομη συσχέτιση αυτού με το δικαίωμα σιωπής και μη αυτοενοχοποίησης. Συνολικά, επιδιώκεται να αναδειχθεί η πολυεπίπεδη διασφάλιση του τεκμηρίου της αθωότητας στο πλαίσιο του ευρω- ενωσιακού δικαίου.