Η κρίση στο Διεθνές Κομμουνιστικό Κίνημα και η επίδρασή του στο κομμουνιστικό κίνημα στην Ελλάδα και τους πολιτικούς πρόσφυγες (1956-1976)

Νικολαϊδου, Ελένη Δ.

2022

Η παρούσα διατριβή ερευνά την πολιτική πορεία της ΕΣΣΔ μετά το θάνατο του Ι.Στάλιν καθώς και την επίδραση της αλλαγής του πολιτικού σκηνικού της ΕΣΣΔ στο εξόριστο ΚΚΕ. Επιχειρεί να καταγράψει στην προώθηση των Ελλήνων Πολιτικών Προσφύγων στις Λαϊκές Δημοκρατίες και την ΕΣΣΔ κάτω από τις συνθήκες της πολιτικής προσφυγιάς. Η παρούσα έρευνα χωρίζεται σε τέσσερα μέρη. Στο πρώτο μέρος της διατριβής αναλύεται και μελετάται το πρωτογενές υλικό των τριών καθοριστικών Συνεδρίων του ΚΚΣΕ, τα οποία έκριναν και τη νέα πορεία της Σ.Ε.. Η διαπιστωμένη πολιτική «στροφή» του ΚΚΣΕ προκάλεσε αναταράξεις και διεθνώς αλλά και ειδικότερα στις γραμμές των πολιτικών προσφύγων οι οποίοι εκτός από τις νέες συνθήκες διαβίωσης που είχαν να διαχειριστούν έπρεπε να αποδεχτούν ή όχι τα νέα δεδομένα. Στο δεύτερο μέρος ακολουθείται η πορεία των πολιτικών προσφύγων αμέσως μετά την ήττα του εμφυλίου πολέμου. Καταγράφεται η διαφυγή τους από την Αλβανία η εγκατάσταση στις ΛΔ και την ΕΣΣΔ, οι συνθήκες διαβίωσης και οι δυσκολίες προσαρμογής. Επίσης εξετάζεται η κρίση του Σεπτεμβρίου του 1955 ανάμεσα στα μέλη του ΚΚΕ στην Τασκένδη, η σφοδρή σύγκρουσή τους και η διάσπασή τους. Ακολουθεί ανάλυση των αιτιών και των συνθηκών που οδήγησαν στην καθαίρεση του Γενικού Γραμματέα του ΚΚΕ Νίκου Ζαχαριάδη. Επισημαίνεται ο παρεμβατικός ρόλος των Σοβιετικών. Στο τρίτο μέρος της διατριβής γίνεται προσπάθεια καταγραφής των διώξεων που υπέστησαν μέλη του ΚΚΕ κατά τη διάρκεια της πολιτικής τους εξορίας. Όντας εξόριστοι υπέστησαν διωγμούς, φυλακίσεις, εξορίες με μόνη αιτία την πολιτική διαφωνία με το ΚΚΕ ή με το ΚΚΣΕ. Παρατίθεται ονομαστικός κατάλογος, όπου υπάρχει αυτή η δυνατότητα καθώς και χαρακτηριστικές περιπτώσεις ομάδων που υπέστησαν διωγμούς. Στο τέταρτο μέρος παρουσιάζονται δύο περιοδικά, η «Αναγέννηση» και ο «Επαναστάτης». Και τα δύο αυτά περιοδικά εμφανίστηκαν στο πολιτικό προσκήνιο πολύ αργότερα από τα γεγονότα που περιγράφονται στο δεύτερο κεφάλαιο. Εκπροσωπούν όμως την ομάδα των πρώην, πλέον, μελών του ΚΚΕ που διαφώνησε με τη «στροφή» του ΚΚΣΕ ή με τη διενέργεια της 6ης πλατειάς ολομέλεια του ΚΚΕ η οποία είχε ως αποτέλεσμα την αποπομπή του Νίκου Ζαχαριάδη. Τα δύο αυτά περιοδικά εμφανίστηκαν μόλις η Κίνα έκανε διακριτή τη διαφωνία της με τη Σοβιετική Ένωση. Γίνεται προσπάθεια ερμηνείας της πολιτικής τους κατεύθυνσης και της κοινής τους, τελικά, πορείας, ΟΜΛΕ και ΜΛΟ, καθώς και της διάσπασής τους. Ο σκοπός της διατριβής είναι η συγκέντρωση υλικού, η μελέτη του και η εξαγωγή συμπερασμάτων που θα φωτίσουν την ιστορική αυτή περίοδο. Συμπερασματικά κατατίθεται έρευνα στην οποία εφαρμόζεται η ιστορική έρευνα, με συστηματική και αντικειμενική εντόπιση των πηγών, αξιολόγηση και σύνθεση των στοιχείων για να εξαχθούν τα συμπεράσματα για τα γεγονότα του παρελθόντος.

Download PDF

View in repository

Browse all collections