Ψυχολογικοί παράγοντες της εξάρτησης από χρηματιστηριακές συναλλαγές και τυχερά παιχνίδια

Στην παρούσα μελέτη διερευνήθηκαν σημαντικά χαρακτηριστικά των ιδιωτών επενδυτών και των στοιχηματιών αναφορικά με τον βαθμό εξάρτησής τους από το «παιχνίδι» με τις μετοχές ή, αντίστοιχα, με το τζόγο. Εξετάστηκε η βάση εκτίμησης του οικονομικού ρίσκου των συναλλασσόμενων με το χρηματιστήριο και των παικτών τυχερών παιχνιδιών και οι συσχετισμοί της παρορμητικότητας με τον εθισμό, τα ψυχοσωματικά συμπτώματα και την αγάπη για το οικονομικό ρίσκο. Επιπλέον, διερευνήθηκε ο ρόλος του οπορτουνισμού και των δημογραφικών χαρακτηριστικών στην επιλογή ενός ατόμου να ασχοληθεί με τα τυχερά παιχνίδια ή να παίξει στο χρηματιστήριο, καθώς επίσης και η επίδραση των μεταβλητών της προσωπικότητας στην πιθανότητα παθολογικής εξάρτησης από το χρηματιστήριο και τα τυχερά παιχνίδια. Τέλος, διερευνήθηκε η επίδραση του οπορτουνισμού στην πιθανότητα υπο-ουδικής και παθολογικής εξάρτησης από το χρηματιστήριο και τα τυχερά παιχνίδια. Τα άτομα που συμμετείχαν στην έρευνα ήταν 404 στα οποία περιλαμβάνονται χρηματιστηριακοί επενδυτές, στοιχηματίες και η ομάδα ελέγχου. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η ενασχόληση στο χρηματιστήριο είναι εθισμός διαχρονικά, ανεξαρτήτως του επιπέδου του χρηματιστηριακού δείκτη των Αθηνών. Επίσης, δείχθηκε ότι οι συναλλασσόμενοι με το χρηματιστήριο αντιλαμβάνονται τον κίνδυνο της επένδυσης στο χρηματιστήριο σε εσφαλμένη «υποκειμενική» βάση, δηλαδή τον υποτιμούν, σε σύγκριση με τους στοιχηματίες που αντιλαμβάνονται πλήρως τον κίνδυνο (ρίσκο) που έχει η ενασχόλησή τους με τα τυχερά παιχνίδια. Τρίτον, δείχθηκε ότι για τους άντρες που συναλλάσσονται στο χρηματιστήριο η παρορμητικότητα συσχετίζεται θετικά με τον εθισμό στο χρηματιστήριο, τα ψυχοσωματικά συμπτώματα και την αγάπη για το οικονομικό ρίσκο. Επίσης, δείχθηκε ότι η μεγαλύτερη ηλικία και το ανδρικό φύλο αυξάνουν την πιθανότητα να ενασχολείται κάποιος με το χρηματιστήριο και τα τυχερά παιχνίδια. Η χαμηλή εξωστρέφεια και η χαμηλή ευσυνειδησία αυξάνουν την πιθανότητα παθολογικής εξάρτησης από το χρηματιστήριο και η χαμηλή προσήνεια και ο υψηλός νευρωτισμός αυξάνουν την πιθανότητα παθολογικής εξάρτησης από τα τυχερά παιχνίδια. Τέλος, ο οπορτουνισμός επιδρά στην πιθανότητα ενασχόλησης μόνο με τα τυχερά παιχνίδια, ενώ ο οπορτουνισμός επιδρά θετικά στην πιθανότητα κάποιος που ενασχολείται με το χρηματιστήριο ή με τα τυχερά παιχνίδια να παρουσιάσει κάποια μορφή εξάρτησης (έστω και υπο-ουδική).