H αφήγηση στην ιχνηλάτηση της πολιτισμικής ταυτότητας: η περίπτωση των Μικρασιατών δεύτερης και τρίτης γενιάς της Νέας Ιωνίας Μαγνησίας

Η παρούσα διπλωματική εργασία έχει τον τίτλο «η αφήγηση στην ιχνηλάτηση της πολιτισμικής ταυτότητας, Η περίπτωση των Μικρασιατών δεύτερης και τρίτης γενιάς της Νέας Ιωνίας Μαγνησίας». Αποτελεί μια προσπάθεια καταγραφής ιστοριών και προφορικών αφηγήσεων απόγονων προσφύγων στην Νέα Ιωνία του Βόλου, με σκοπό την ανεύρεση απαντήσεων σχετικών με την πολιτισμική ταυτότητα του πρόσφυγα και πως αυτή συντάσσεται και διατηρείται. Ακόμη αφορά την εξέταση του αισθήματος της συλλογικής μνήμης, μέσα από ιστορίες που έχουν ειπωθεί και μεταφερθεί από τους πραγματικούς πρωταγωνιστές που δεν είναι άλλοι από τους πρόσφυγες της Μικράς Ασίας. Η κυρία Γεωργακοπούλου επισημαίνει πως το άτομο μέσα από την αφήγησή του διαμορφώνει την προσωπική και την κοινωνικό-πολιτισμική του ταυτότητα. Δεν είναι μόνο η γνώση που μεταφέρεται αλλά και η προσπάθεια του αφηγητή να μεταφέρει κάποια συναισθήματα, μέσω της υποκειμενικής σκοπιάς από την οποία παρουσιάζει τα γεγονότα. (Georgakopoulou, 1997)\r\nΟ σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η ύπαρξη ή όχι -μετά από σχεδόν εκατό χρόνια από την μικρασιατική καταστροφή-, η πολιτισμικής ταυτότητας στους απογόνους προσφύγων. Παράλληλα τίθεται ως υποερώτημα το αν επιπλέον προφορικές αφηγήσεις χρόνιων κατοίκων της Νέα Ιωνία Μαγνησίας, προδίδουν την ύπαρξη πολιτισμικής ταυτότητας, ή αν τέτοιες ταυτοτικές αφηγήσεις μπορούν να εκμαιευθούν μέσα από το πείραμα του οπτικού ερεθίσματος (stimulus), με αρχειακές εικόνες από σημεία, μνημεία και πρόσωπα της πρώτης εγκατάστασης προσφύγων. Τέλος ένας από τους σκοπούς της έρευνας είναι να γίνει σαφές το αν η πολιτισμική αυτή ταυτότητα έχει την δυνατότητα να περνά από γενιά σε γενιά, χωρίς αλλοίωση ή αν μακροπρόσθεσμα φθίνει, δίνοντας την θέση της σε μια νέα τάξη πραγμάτων μέσα στην κοινωνία της γρήγορης πληροφορίας. Όλα αυτά δεδομένου του ότι η Νέα Ιωνία του Βόλου έχει πια προσμιχθεί με χιλιάδες διαφορετικούς πολίτες που δεν αποτελούν απόγονους προσφύγων κι άρα δεν αποτελεί πια έναν καθαρά προσφυγικό συνοικισμό.\r\nΠροκειμένου να γίνει η προσπάθεια ανάλυσης και απόδειξης παραπάνω ερευνητικών ερωτημάτων, έγινε μια μείξη μεθοδολογικών προσεγγίσεων προκειμένου το αποτέλεσμα να είναι όσο το δυνατόν πιο αληθές αλλά και κατοχυρωμένο. Αρχικά συγκεντρώθηκαν στοιχεία από Ελληνική και ξένη βιβλιογραφία, από έντυπα και διαδικτυακές πηγές, κατόπιν έγιναν διερευνητικές συζητήσεις με εκπροσώπους δύο πολιτιστικών συλλόγων της περιοχής και τέλος πραγματοποιήθηκε μια σειρά συνεντεύξεων με πρόσφυγες δεύτερης και τρίτης από την Μικρά Ασία. Κατόπιν έγινε η απομαγνητοφώνηση των συνεντεύξεων αυτών, οι οποίες βρίσκονται στο παράρτημα της εργασίας. Τέλος έγινε η ανάλυση των προφορικών αυτών αφηγήσεων με βάση το μοντέλο Labov-Waletzky. Μετά την ανάλυση έγινε η προσπάθεια καταγραφής τόσο των αποτελεσμάτων της συνολικής έρευνας, όσο και των πορισμάτων του πειράματος, το οποίο βασίζεται στο ερέθισμα των υποκειμένων μέσω της εικόνας. Η συνολική καταγραφή των αποτελεσμάτων παρουσιάζεται κι αναλύεται στο πέρας της εργασίας.