Η δημογραφική μετάβαση ως ζήτημα ασφαλείας

Οι μεγαλύτερες οικονομίες του πλανήτη βιώνουν τα τελευταία χρόνια μια ραγδαία γήρανση του πληθυσμού τους και ταυτόχρονα μια μείωση των γεννήσεών τους. Στον αντίποδα πολλές χώρες του λιγότερου αναπτυγμένου κόσμου βιώνουν μια ραγδαία αύξηση του πληθυσμού τους μέσω ενός φρενήρη αναπαραγωγικού ρυθμού. Το φαινόμενο αυτό περιγράφεται ως Δημογραφική Μετάβαση (Demographic Transition), οφείλεται στην πρόοδο της ιατρικής επιστήμης και στην βελτίωση του βιοτικού επιπέδου και απασχολεί πολύ σοβαρά τους υπεύθυνους σχεδιασμού των οικονομικών και αναπτυξιακών πολιτικών των κρατών καθώς εγείρει ζητήματα αντοχής των εθνικών συστημάτων ασφάλισης και υγείας, προβλήματα απασχόλησης του εργατικού δυναμικού και προβλήματα κάλυψης των αναγκών των νέων πληθυσμών που αναδύονται. Παρότι η Δημογραφική Μετάβαση αλλάζει εντελώς την κατανομή της παγκόσμιας Ισχύος, δεν έχει ακόμα λάβει αρκετή προσοχή από την κοινότητα των μελετητών των Διεθνών Σχέσεων και των Στρατηγικών Σπουδών. Σκοπός της παρούσας εργασίας λοιπόν είναι να μελετήσει μέσω της σκοπιάς του πολιτικού ρεαλισμού τα ζητήματα Ασφαλείας που προκαλεί η Δημογραφική Μετάβαση. Η Δημογραφική Μετάβαση εγείρει ζητήματα Ασφαλείας επειδή επηρεάζει το μέγεθος και την ηλικιακή σύσταση του πληθυσμού ενός κράτους, σημαντικούς παράγοντες που επιδρούν στην στρατιωτική Ισχύ, την οικονομική Ισχύ και τον πολιτικό-κοινωνικό τομέα ενός κράτους, τους κύριους παράγοντες που επηρεάζουν δηλαδή την Ισχύ ενός κράτους και την ικανότητά του να υπερασπίζεται τον εαυτό του. Η εργασία θα δομηθεί σε τέσσερα μέρη. Στο πρώτο μέρος θα περιγραφεί το τι είναι ακριβώς η Δημογραφική Μετάβαση και το πώς διαμορφώνει τον σύγχρονο κόσμο. Στο δεύτερο μέρος θα περιγραφεί ο ορισμός Ασφαλείας που θα χρησιμοποιηθεί στην παρούσα εργασία και το πώς αυτή επηρεάζεται από διάφορους παράγοντες Ισχύος, όπως την στρατιωτική Ισχύ, την οικονομική Ισχύ και τον πολιτικό-κοινωνικό τομέα ενός κράτους. Στο τρίτο μέρος θα πραγματοποιηθεί ξεχωριστή ανάλυση για τον τρόπο που η Δημογραφική Μετάβαση επηρεάζει διαφορετικά πεδία της Ασφάλειας, και συγκεκριμένα το Στρατιωτικό, το Οικονομικό και το Εσωτερικό πεδίο, τόσο στα κράτη με γηρασμένο πληθυσμό όσο και στα κράτη με αυξημένο πληθυσμό νεαρών ατόμων. Στο τέταρτο και τελευταίο μέρος, τον επίλογο, πραγματοποιείται μια σύντομη ανακεφαλαίωση που αναδεικνύει τους κινδύνους Ασφαλείας που προκύπτουν στα κράτη ανάλογα με την σύσταση του πληθυσμού τους και τέλος αναφέρονται οι περιορισμοί της μελέτης.