Η επίδραση της νοσταλγίας στη δημιουργικότητα: ψυχολογικοί παράγοντες και μηχανισμοί

Σκοπός της παρούσας διατριβής είναι η μελέτη της επίδρασης της νοσταλγίας που προκαλείται από τη μυρωδιά στη δημιουργικότητα. Για να επιτευχθεί ο σκοπός αυτός, πραγματοποιήθηκαν τρεις μελέτες. H πρώτη μελέτη είχε ως στόχο τη μετάφραση, προσαρμογή και στάθμιση στο ελληνικό πολιτισμικό πλαίσιο του ερωτηματολογίου Southampton Nostalgia Scale (SNS), το οποίο μετρά την Προδιάθεση για Νοσταλγία (Routledge, Arndt, Sedikides, and Wildschut, 2008). Η δεύτερη μελέτη είχε ως στόχο την διερεύνηση μυρωδιών της παιδικής ηλικίας που προκαλούν νοσταλγία και των ψυχολογικών τους λειτουργιών. Συγκεκριμένα, μελετήθηκαν πέντε μυρωδιές των παιδικών χρόνων και οι ψυχολογικές τους επιπτώσεις (Chelsea, Reid, Jeffrey, Green, Wildschut and Sedikides, 2015· Chrea, Delplanque, Grandjean, Cayeux, Le Calvé, Margot, Velazco, Sander and Scherer, 2007)· η μυρωδιά που προκάλεσε περισσότερη νοσταλγία χρησιμοποιήθηκε στην τρίτη μελέτη. Τέλος, η τρίτη μελέτη είχε ως στόχο τη διερεύνηση του κατά πόσο η όσφρηση μυρωδιάς που προκαλεί νοσταλγία (μυρωδιά που επιλέχθηκε στη δεύτερη μελέτη) σε συνάρτηση με τη νοσταλγική μνήμη μπορεί να επιδράσει στη δημιουργικότητα του ατόμου και συγκεκριμένα στη ροή ιδεών και την πρωτοτυπία (Reid, Green, Wildschut, and Sedikides, 2015· Chu and Downes, 2002, 2000). Η δημιουργικότητα ενός ατόμου μπορεί να επηρεαστεί από συναισθήματα, αναμνήσεις και εμπειρίες (Sedikides, Wildschut, Arndt, and Routledge, 2006, 2008). Αυτή η μελέτη εξετάζει τις επιδράσεις της νοσταλγίας που προκαλείται από τη μυρωδιά και της ανάκλησης στη μνήμη νοσταλγικών αναμνήσεων που προκαλούνται από τη μυρωδιά στη δημιουργικότητα· γενικότερα ποια είναι η επίδραση της οσφρητικής νοσταλγίας στη δημιουργικότητα . Συνολικά τα ευρήματα της παρούσας διατριβής έδειξαν, ότι το ερωτηματολόγιο Southampton Nostalgia Scale (SNS) του οποίου οι ψυχομετρικές ιδιότητες ελέγχθηκαν, παρουσιάζει υψηλή εγκυρότητα κι αξιοπιστία και μπορεί να χρησιμοποιηθεί αποτελεσματικά στο ελληνικό πολιτισμικό πλαίσιο. Επιπλέον, η μελέτη διερεύνησης μυρωδιών της παιδικής ηλικίας που προκαλούν νοσταλγία επιβεβαιώνει ότι η μυρωδιά που προκαλεί νοσταλγία σχετίζεται θετικά με ην αυτοεκτίμηση, την αισιοδοξία, την κοινωνική σύνδεση και την έμπνευση. Τέλος, μέσω της μελέτης επίδρασης της νοσταλγίας στη δημιουργικότητα φάνηκε ότι ο συνδυασμός της μυρωδιάς που προκαλεί νοσταλγία με την ανάκληση νοσταλγικών αναμνήσεων επηρεάζει σημαντικά στην ενίσχυση της δημιουργικότητας. Επίσης, τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η σχέση αυτή σχετίζεται με τα θετικά συναισθήματα και την έμπνευση.