Ζώα και πόλεις: αστικές γεωγραφίες απο-εξημέρωσης

Από τον 19ο αιώνα έως τη σύγχρονη εποχή, σημαντικοί κοινωνικοί μετασχηματισμοί είχαν τεράστιες συνέπειες για τις ζωές των ζώων και καθόρισαν τους συγκεκριμένους χώρους και τόπους στους οποίους τα ζώα θα πρέπει να περιορίζονται: σφαγεία, εκτροφεία, εργαστήρια, ζωολογικοί κήποι και ανθρώπινα σπίτια. Στον κατεξοχήν ανθρωποκεντρικό χώρο της νεωτερικής πόλης, κάποια ζώα θεωρούνται «εκτός τόπου», καταλαμβάνοντας μια μοναδική και αμφίσημη κατηγορία ζωής η οποία στα αγγλικά ορίζεται ως «feral». Η λέξη αυτή σημαίνει πως ένα ζώο δεν είναι πλέον εξημερωμένο αλλά ούτε πραγματικά άγριο· το «feral» ζώο ενοικεί στο σύνορο της διάκρισης, σε έναν χώρο μετάβασης και ασάφειας, σε ένα πέρασμα από την εξημερωμένη κατάσταση προς μια άγρια. Τα ζώα αυτά υπερβαίνουν το όριο μεταξύ πολιτισμού και φύσης, μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού, και δεν παραμένουν σε μία θέση. Προκαλούν έτσι συχνά αισθήματα δυσφορίας και μια αίσθηση ότι το παραβιασμένο όριο μεταξύ αστικού πολιτισμού και ζωικής φύσης θα πρέπει να ανακτηθεί. Ερευνητικά ερωτήματα της παρούσας εργασίας αποτελούν το πώς συγκροτούνται λογοθετικά τα απο-εξημερωμένα ζώα που ζουν στον χώρο της πόλης και με ποιους τρόπους οι συναισθηματικές και επιτελεστικές διαστάσεις των λογοθετικών αυτών κατασκευών τα καθιστούν «εκτός τόπου», καταδεικνύοντας το ευρύτερο ζήτημα των συμπεριλήψεων και των αποκλεισμών τους στις κοινωνίες των νεωτερικών πόλεων. Σκοπός της διερεύνησης των ερωτημάτων αυτών είναι να αναδειχθούν οι τρόποι με τους οποίους η έννοια «feral» προκαλεί ανησυχία και επιθυμία για διαρκή έλεγχο αλλά, ταυτόχρονα, αποτελεί και μια δυνητικά ανατρεπτική συνθήκη η οποία μπορεί να μεταμορφώσει και να αποδομήσει τον καταστατικό ανθρωποκεντρισμό της πόλης. Επιπλέον, η εργασία θα εξετάσει κριτικά τη συζήτηση για τα δικαιώματα των ζώων και τους λόγους για τους οποίους αυτή η συζήτηση αδυνατεί να εξετάσει το όριο της πολιτικής κοινότητας, βάσει του οποίου η ζωικότητα ορίζεται ως «εκτός τόπου» από τον τόπο της πολιτικής. Τα παραπάνω ερωτήματα μελετήθηκαν μέσω βιβλιογραφικής έρευνας η οποία αντλεί τα επιχειρήματά της από τα πεδία των κριτικών σπουδών ζώων, των σπουδών ζώων, της φιλοσοφίας και της γεωγραφίας των ζώων, και συνυφαίνει το υλικό αυτό με την ανθρωπολογική οπτική, τη βιοπολιτική θεωρία, τη σύγχρονη κοινωνική θεωρία, την κριτική θεωρία δικαιωμάτων και τις πολιτισμικές σπουδές. Τα ζώα μελετήθηκαν ως κοινωνικές ομάδες που περιθωριοποιούνται μέσα στη δίνη της αστικής ζωής και ως ομάδες που εμπλέκονται σε σύνθετες σχέσεις εξουσίας. Οι σχέσεις αυτές διαμορφώνουν το χωρικό πλαίσιο στο οποίο αυτά βρίσκονται και καθορίζουν τη συμπερίληψη ή τον αποκλεισμό τους, επιφέροντας ανάλογες επιπτώσεις στα σώματα και τις ζωές τους.