Υποκειμενικότητα, σώμα και λόγος ατόμων με αυτισμό
Μαρινούδη, Θεοδοσία Π.
2014
Η διατριβή διερευνά τις διεργασίες ανάμεσα στη γλώσσα και το σώμα, στο λόγο και το συναίσθημα, επικεντρώνοντας στη διαμόρφωση των αυτιστικών υποκειμενικοτήτων. Εξετάζει την αίσθηση εαυτού που διαμορφώνουν τα άτομα με αυτισμό στις σχέσεις τους με τους άλλους. Ο αυτισμός ορίζεται ως νευρολογική αποσύνδεση της γλώσσας από το σώμα, κατά τη διάρκεια της οποίας το σώμα παρεμποδίζει τα εγκεφαλικά σήματα. Όσο διαφορετικές κι αν είναι οι αισθητηριακές τους εμπειρίες, αυτό που είναι συνεκτικό στην αυτιστική ζωή είναι η πρόσληψη πληροφοριών που δεν γενικεύεται σε εννοιολογικά σχήματα. Ακόμα και για τους αυτιστικούς που έχουν λόγο, η γλώσσα είναι ιδιοσυγκρασιακή και υποκειμενική, σύμφυτη με τις αισθήσεις, τη μνήμη και την εμπειρία, παρά με το λόγο και την αναπαράσταση. Εξετάζω τη (μη) χρήση της μεταφοράς, που θεωρείται αποκλεισμένη από την αυτιστική γλώσσα. Αναπτύσσω την αυτιστική αίσθηση της μεταφοράς ως κύρια υπόθεση εργασίας, που αφορά στην έννοια της ενσυναίσθησης: το να νιώθεις τον πόνο των άλλων στο σώμα του άλλου. Σε αντίθεση με τις γνωστικές αναγνώσεις του αυτισμού, ισχυρίζομαι πως προκειμένου να επικοινωνήσει κανείς/ καμιά με τους αυτιστικούς/ ές χρειάζεται να εστιάσει στις αισθήσεις, τα συναισθήματα και τις σωματοποιήσεις. Αυτή η προοπτική της σχεσιακότητας θα απαιτούσε την αποδόμηση των συμβατικών λογοκεντρικών κωδίκων και κατασκευών. Έτσι, εξετάζω τους πολλαπλούς τρόπους με τους οποίους η ενσυναίσθηση είναι αλληλένδετη με την ποιητική της επιτελεστικότητας, δηλαδή την ψυχική και σωματική κοινωνική διαδικασία αναπαραγωγής του ηγεμονικού λόγου. Διατυπώνω το ερώτημα του πώς είναι πιθανό η αυτιστική μεταφορά να προκαλέσει ρωγμές στις προϋποτιθέμενες νόρμες αναπαράστασης και να δημιουργήσει νέα νοήματα ή νέες αρθρώσεις του τι έχει αξία και νόημα και ισχυρίζομαι πως η ενσυναίσθηση των αυτιστικών προϋποθέτει την αποδόμηση των κυρίαρχων ρόλων και νοημάτων που επιτελούν οι νευροτυπικοί.
Download PDF
View in repository
Browse all collections