Έμφυλες uποκειμενικότητες και εργασία: καφές και θέαμα στην Ελλάδα

Κατσιγιάννης, Βασίλειος Γ.

2020

Η ανά χείρας διπλωματική εργασία εξετάζει την εργασιακή εκδοχή της αρρενωπότητας. Για την επιδίωξη αυτού του σκοπού, επικεντρώνεται στην ανάλυση της αρρενωπότητας, μέσω της εξέτασης των όσων λένε για αυτά που κάνουν οι εργάτες καθώς και των τρόπων που εμφανίζονται οι ίδιοι στα εργασιακά τους καθήκοντα στο πεδίο του εργασιακού χώρου. Αντικείμενο της έρευνας είναι όψεις της κατασκευής της αρρενωπότητας στο πεδίο της εκτέλεσης των εργασιακών καθηκόντων, στο οποίο διαφαίνονται οι έμφυλες επιτελέσεις. Τόπος της έρευνας αποτέλεσε ένα καφέ-εστιατόριο «πολυτελείας» στο κέντρο της Αθήνας όπου εργαζόμουν ο ίδιος, ως βοηθός σερβιτόρου, κατά το διάστημα που εκπονήθηκε η έρευνα από τον Ιούνιο του 2019 ως τον Μάρτιο του 2020. Για την προσέγγιση του εν λόγω εγχειρήματος, αξιοποιείται η μέθοδος της κριτικής ανάλυσης λόγου και δίνεται έμφαση στα επικοινωνιακά συμβάντα, δηλαδή οι γραπτές και προφορικές συνομιλίες μεταξύ των εργαζομένων, και στην αναπαράσταση της εμφάνισης των εργαζομένων, η οποία αποτελεί μέρος της εργασίας. Με αυτόν τον τρόπο, εντοπίζεται η άρθρωση των ιεραρχικών, ρατσιστικών και σεξιστικών λόγων (discourse) που συμβάλλουν στην κατασκευή της αρρενωπότητας του εργαζομένου. Τα αποτελέσματα της ανάλυσης λόγου της έρευνας, φανερώνουν ότι μέσα από τα εργασιακά καθήκοντα όπου αρθρώνονται οι παραπάνω λόγοι, αναδεικνύεται ως κυρίαρχη η λευκή αρρενωπότητα, της οποίας η θεμελίωση έγκειται στη βάση ενός συστήματος έμφυλων και φυλετικών προνομίων και αποκλεισμών. Συνεπώς, την ίδια στιγμή κατασκευάζεται το ιδεώδες του ανδρισμού, μέσω των εργασιακών δραστηριοτήτων. Ως εκ τούτου, στη βάση του ορισμού της αρρενωπότητας, ο «εργάτης» είναι εκείνος που εργάζεται με ένα τρόπο που εξουσιάζει και εξουσιάζεται, καθώς επίσης είναι θύμα αλλά και θύτης φαινομένων του ρατσισμού και του σεξισμού. Επομένως, από τα στοιχεία που αναδεικνύει η έρευνα, τίθεται το ερώτημα περί προτύπου του μισθωτού στις καπιταλιστικές κοινωνίες και εστιάζεται το ενδιαφέρον στη μαρξική θεωρία της επανάστασης για τη διαμόρφωση του επαναστατικού υποκειμένου.

Download PDF

View in repository

Browse all collections