Το δικαίωμα αποτελεσματικού ενδίκου μέσου στο θεσμό της Ευρωπαϊκής Εντολής Έρευνας

Η Ευρωπαϊκή Εντολής Έρευνας (ΕΕΕ) θεσπίστηκε με την Οδηγία 2014/41/ΕΕ και ενσωματώθηκε στην ελληνική έννομη τάξη με το Ν. 4489/2017. Πρόκειται για ένα νέο και ενιαίο νομοθετικό εργαλείο στο τομέα της δικαστικής συνεργασίας σε ποινικές υποθέσεις εντός του χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, με το οποίο αντικαταστάθηκε το προϊσχύσαν υπερβολικά κατακερματισμένο και περίπλοκο νομικό πλαίσιο συγκέντρωσης και διαβίβασης αποδεικτικών στοιχείων σε υποθέσεις με διασυνοριακή διάσταση. Η ΕΕΕ βασίζεται στην αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης δικαστικών αποφάσεων και διαταγών και στο μαχητό τεκμήριο σεβασμού των θεμελιωδών δικαιωμάτων και θεμελιωδών νομικών αρχών του δικαίου της Ένωσης. Αντικείμενο της παρούσας διπλωματικής εργασίας αποτελεί το δικαίωμα αποτελεσματικού ενδίκου μέσου στο θεσμό της ΕΕΕ. Κατ’ αρχάς, παρουσιάζεται συνοπτικά η εξέλιξη του νομικού πλαισίου στο τομέα της διασυνοριακής απόδειξης, παράλληλα με τις εξελίξεις στον ευρωπαϊκό χώρο, μέχρι την έκδοση της Οδηγίας, καθώς επίσης και τα γενικά χαρακτηριστικά της ΕΕΕ, προκειμένου να αναδειχθεί η αναγκαιότητας θέσπισης και η λειτουργία του νέου θεσμού. Εν συνεχεία, γίνεται ανάλυση των επιμέρους διατάξεων του άρθρου 14 της Οδηγίας σχετικά με τα ένδικα μέσα και προσεγγίζονται ερμηνευτικά και πρακτικά ζητήματα που ανακύπτουν. Ακολούθως, εξετάζεται το δικαίωμα άσκησης ενδίκου μέσου της Οδηγίας υπό το πρίσμα των άρθρων 47 του ΧΘΔΕΕ και 13 της ΕΣΔΑ, με αναφορά στη σχετική νομολογία του ΔΕΕ και του ΕΔΔΑ. Περαιτέρω, αναλύεται η ερμηνεία του ΔΕΕ επί του άρθρου 14 της Οδηγίας στις αποφάσεις Gavanozov I και II και ο αντίκτυπος αυτών στον ενωσιακό χώρο. Ακολούθως, επισημαίνονται οι ελλείψεις της Οδηγίας σχετικά με τα ένδικα μέσα και παρουσιάζονται προτάσεις βελτίωσης του νομικού πλαισίου των ενδίκων μέσων. Τέλος, η ανάπτυξη της εν λόγω προβληματικής ολοκληρώνεται με την ανάλυση των επιμέρους διατάξεων του άρθρου 16 του Ν. 4489/2017 σχετικά με τα ένδικα μέσα και την προσέγγιση του υφιστάμενου νομοθετικού κενού της εθνικής μας νομοθεσίας.