Η θέση και ο ρόλος των ανεξάρτητων διοικητικών αρχών στην ελληνική έννομη τάξη

Με την παρούσα εργασία επιχειρείται μια προσπάθεια καταγραφής και ανάλυσης του καινοφανούς φαινόμενου των Ανεξάρτητων Διοικητικών Αρχών. Με δεδομένο ότι στην ελληνική έννομη τάξη οι Ανεξάρτητες Αρχές κατέχουν μια ιδιαίτερα περίοπτη θέση, είναι επιβεβλημένο να γίνει μια επισκόπηση των λόγων για τους οποίους δημιουργήθηκαν αυτά τα ιδιότυπα διοικητικά μορφώματα, των αρμοδιοτήτων που έχουν από τον νομοθέτη, των πεδίων δημοσίων πολιτικών που καλύπτουν και φυσικά με ποιο τρόπο ελέγχεται η δράση και οι πράξεις τους. Έτσι λοιπόν στο κεφάλαιο Α΄ της εργασίας γίνεται μια καταρχήν αναφορά και ανάλυση στην αρχή της διάκρισης των εξουσιών που συνδέεται άρρηκτα με το φαινόμενο των Ανεξάρτητων Διοικητικών Αρχών και στις προσπάθειες να οριοθετηθεί και να χωριστεί η άσκηση της εξουσίας σε επιμέρους λειτουργίες και όργανα. Γίνεται μια ανάλυση του φαινομένου της αρχής της διάκρισης των εξουσιών και πώς αυτό ξεκίνησε τόσο στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής όσο και στον ευρωπαϊκό χώρο. Επιπροσθέτως, στο κεφάλαιο αυτό αναλύεται η κατοχύρωση της αρχής της διάκρισης των εξουσιών στα ελληνικά συνταγματικά κείμενα και με ποιο τρόπο η μια εξουσία εμπλέκεται και διασταυρώνεται με την άλλη. Το κεφάλαιο κλείνει με την παράθεση των λόγων που δημιουργήθηκαν οι Ανεξάρτητες Διοικητικές Αρχές, με την περιγραφή της νομικής φύσης και των κυριότερων χαρακτηριστικών τους και με το ζήτημα της δημοκρατικής νομιμοποίησης τους, που απασχόλησε και απασχολεί τους θεωρητικούς επιστήμονες. Το κεφάλαιο Β΄ περιγράφει, παραθέτει και αναλύει με τρόπο διεξοδικό και εξαντλητικό το φαινόμενο των Ανεξάρτητων Αρχών στην ελληνική έννομη τάξη. Συγκεκριμένα η κατηγοριοποίηση των Αρχών γίνεται με βάση τη συνταγματική τους κατοχύρωση ή την ίδρυση τους με τυπικό νόμο, παραθέτοντας τα χαρακτηριστικά τους, τον τρόπο ανάδειξης των μελών τους, τις αρμοδιότητες τους, το πεδίο πολιτικής που καλύπτουν, καθώς και το κανονιστικό πλαίσιο που τις διέπουν. Ένα πολυσήμαντο και κρίσιμο σημείο του φαινομένου των Ανεξάρτητων Αρχών αποτελούν οι μορφές έλεγχου της δράσης τους. Αυτό είναι το αντικείμενο μελέτης του κεφαλαίου Γ΄, στο οποίο γίνεται αναφορά για τα είδη ελέγχου των Αρχών και εξετάζεται το νομοθετικό πλαίσιο που καθορίζει το τρόπο ελέγχου των Αρχών. Επιχειρείται επίσης μια επισκόπηση του υφιστάμενου και εν τοις πραγμασι ασκούμενου ελέγχου των Ανεξάρτητων Αρχών και προτείνονται λύσεις για πιο αποτελεσματικό κοινοβουλευτικό και δικαστικό έλεγχο των Αρχών. Τέλος η εργασία κλείνει με την εξαγωγή κάποιων συμπερασμάτων σχετικά μα το φαινόμενο των Ανεξάρτητων Διοικητικών Αρχών και με κάποιες σκέψεις-προτάσεις που ενδεχομένως μπορούν να βοηθήσουν, έτσι ώστε να επιτελέσουν αποτελεσματικότερα την αποστολή που τους επιφυλάσσει ο Έλληνας νομοθέτης.