Το χρονικό και ιστορικό πλαίσιο της ρωσοουκρανικής σύρραξης: "Πως φτάσαμε στην εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία τον Φεβρουαριο του 2022"
Καρατζιά, Αννα Δ.
2024
Σκοπός αυτής της εργασίας είναι να παρουσιάσει τα γεγονότα από το 1991 - όπου η Ουκρανία μετά την λήξη του Ψυχρού Πολέμου και την κατάρρευση της ΕΣΣΔ αναγνωρίζεται μετά από δημοψήφισμα από τον BorisYeltsin, ως ανεξάρτητο κράτος- έως το 2014 όπου συντελείται η κρίση στην Κριμαία, και το 2022 όπου θα επανεμφανιστεί με πόλεμο μεταξύ των δύο χωρών. Συγκεκριμένα, στην εργασία περιγράφονται αρχικά οι σχέσεις της Ρωσίας με την Δύση μετά το 1991, οι οποίες πλαισιώνονται από μια σειρά συμφωνιών που έχουν σκοπό την οικοδόμηση της ειρήνης και της δημοκρατίας, οι οποίες όμως διαταράσσονται με την επέμβαση της Ρωσίας στην Γεωργία το 2008. Στην συνέχεια αναλύουμε τις σχέσεις της Ρωσίας με την Ουκρανία μετά την σοβιετική περίοδο, οι οποίες βρίσκονται σε ένταση λόγω του πυρηνικού οπλοστασίου, εξαιτίας του οποίου υπογράφεται η συμφωνία της Βουδαπέστης με σκοπό την προσχώρηση της Ουκρανίας στην συνθήκη μη διασποράς όπλων. Επιπροσθέτως, οι σχέσεις των δύο χωρών διαταράσσονται εξαιτίας του διαχωρισμού του πρώην Σοβιετικού Στόλου της Μαύρης Θάλασσας, του ελλιμενισμού στην Σεβαστούπολη αλλά και εξαιτίας του καθεστώτος της Κριμαίας. Μέσα σε αυτά τα πλαίσια υπογράφεται το σύμφωνο Φιλίας Συνεργασίας και Σύμπραξης. Αρχικά η εργασία μελετά τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν από το 1991 ως την Πορτοκαλί Επανάσταση το 2005, όπου σε όλο αυτό το χρονικό διάστημα η Ουκρανία ήταν ένα ανίσχυρο κράτος με συχνές εκλογικές αναμετρήσεις, συχνές συνταγματικές αλλαγές χωρίς δυνατούς θεσμούς και εθνική ταυτότητα, που την οδήγησαν σε μια δυσλειτουργική ισορροπία ανάμεσα σε ένα ισχυρό προεδρικό σύστημα και μια προεδρία ισχυρών ολιγαρχών. Η αποτυχία της Ρωσίας από την άλλη να συνεργαστεί με τις ουκρανικές κυβερνήσεις, οδήγησαν την Ουκρανία σε έναν δρόμο με δύο προσανατολισμούς. Ο ένας προς την Ρωσία και ο άλλος προς την Ευρώπη. Μέσα σε αυτό το χρονικό πλαίσιο οι εναλλαγές των γεγονότων, των κυβερνήσεων και των εκλογικών αναμετρήσεων, καταλήγουν στην αναμέτρηση του Γιανούκοβιτς και Γιουσένκο η οποία αποτέλεσε την αφορμή για το ξέσπασμα της Πορτοκαλί Επανάστασης, η οποία στην ουσία προωθούσε την ιδέα της πάταξης της διαφθοράς και του εκδημοκρατισμού της Ουκρανίας, παρά τις απόψεις που ήθελαν να υποκινείται από πολιτικές σκοπιμότητες. Μετά το 2005 ακολουθούν νέες εκλογικές αναμετρήσεις και πολιτικά γεγονότα με σημαντικότερο την πρωθυπουργία του ρωσόφιλου Γιανούκοβιτς το 2006 ο οποίος, λόγω της διαφθοράς και του υπέρμετρου πλουτισμού του, εμπόδισε την οικονομική ανάπτυξη στην Ουκρανία. Μετά το 2012 η άρνηση του Γιανούκοβιτς να υπογράψει την ένταξη της Ουκρανίας στην Ε.Ε. αποτελεί την αρχή της Επανάστασης του Μάινταν. Στις 21 Φεβρουαρίου το 2014, σε μια προσπάθεια λύσης της κρίσης, θα υπογραφεί συμφωνία που επαναφέρει το σύνταγμα του 2004, ανακηρύσσει νέες εκλογές και επιβάλλει την παύση βίας. Στις εκλογές κερδίζει ο Ποροσένκο, κατά του οποίου την θητεία πραγματοποιούνται η προσάρτηση της Κριμαίας και οι Ρωσικές πολεμικές επιχειρήσεις στο Ντονμπάς όπου, κατά την προσπάθεια των τερματισμών τους υπογράφονται οι ειρηνευτικές συμφωνίες, του Μίνσκ Ι και ΙΙ, που είχαν αποτέλεσμα την ανταλλαγή κρατουμένων και την προσωρινή παύση των συγκρούσεων. Τέλος, φτάνουμε στον πόλεμο Ρωσίας Ουκρανίας το 2022 όπου ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν ανακοινώνει ότι η Ρωσία αναγνωρίζει την ανεξαρτησία των Ντόνετσκ και Λουγκάνσκ και, τρείς ημέρες αργότερα ξεκινάει στρατιωτική επίθεση στην Ουκρανία. Ένας πόλεμος με τραγικές ανθρωπιστικές συνέπειες αλλά και οικονομικές και για τις δύο μεριές αλλά και παγκοσμίως. Τέλος, στα πλαίσια της συγκεκριμένης εργασίας γίνεται προσπάθεια ανάλυσης των αιτιών που προκάλεσαν τις κρίσεις μεταξύ των δύο χωρών.
Download PDF
View in repository
Browse all collections