Οι μεταβολές στην εξέλιξη και στην κατανόηση της σταδιοδρομίας από τις Ρουμάνες μετανάστριες: από τις εργασίες στη Ρουμανία στις υπηρεσίες καθαρισμού στην Ελλάδα.

Η διδακτορική διατριβή εξετάζει τις μεταβολές στην πορεία εργασιακής εξέλιξης και πώς αυτή κατανοείται από τις Ρουμάνες μετανάστριες, οι οποίες εργάζονται στις υπηρεσίες καθαρισμού στην Ελλάδα. Η έρευνα εστιάζει στην εργασία και στον τύπο απασχόλησης και πως αυτές οι δύο παράμετροι επηρεάζουν θετικά ή αρνητικά τη σταδιοδρομία των εργαζομένων στις υπηρεσίες όπως επίσης και τις αξίες που προκύπτουν από αυτήν. Συγκεκριμένα, διερευνάται εάν και κατά πόσον η παραμονή των μεταναστριών στις υπηρεσίες καθαρισμού και σε συγκεκριμένους τύπους απασχόλησης συνδέεται πρώτον, με την πρότερη εργασιακή τους πορεία. Δεύτερον, οφείλεται στην οργάνωση και στη λειτουργία των υπηρεσιών καθαρισμού και τρίτον, στα νοήματα που οι εργαζόμενες διαμορφώνουν σταδιακά για την ανέλιξή τους.Έναυσμα για τη διερεύνηση των παραπάνω αποτέλεσαν οι διαπιστώσεις των κοινωνιολογικών μελετών που αναδεικνύουν ότι η εργασία σε διάφορους τομείς της οικονομικής δραστηριότητας (αγροτική παραγωγή, βιομηχανία, υπηρεσίες) διαμορφώνει και μεταβάλλει τους εργασιακούς προσανατολισμούς των ανθρώπων και επηρεάζει τις προσλήψεις τους. Από τη διεθνή βιβλιογραφία προκύπτει ότι τα παραπάνω είναι σημαντικά για τη μελέτη της πορείας εξέλιξης και την κατανόηση της κινητικότητας μεταξύ διαφόρων επαγγελμάτων. Ωστόσο, ο τύπος απασχόλησης και η ιεραρχία μέσα σε ένα επάγγελμα παίζουν επιπρόσθετο ρόλο για την παραμονή των εργαζομένων μέσα σε αυτό, καθώς και για την ερμηνεία από τους ίδιους για τη θέση τους στην οικονομία και την κοινωνία. Η διδακτορική διατριβή μελετά τα παραπάνω μέσα από το παράδειγμα των Ρουμάνων μεταναστριών οικιακών εργατριών σε συνεργεία καθαρισμού και σε διάφορα νοικοκυριά. Εξετάζονται και συγκρίνονται οι αντικειμενικές και οι υποκειμενικές διαδρομές κινητικότητας από τη Ρουμανία στην Ελλάδα. Επιπλέον, η ανάλυση επικεντρώνεται στις εργασιακές μεταβολές και στις συνέπειες τους για την πρόσληψη της σταδιοδρομίας μέσα στο επάγγελμα. Η έρευνα καταλήγει στη διαπίστωση ότι στη Ρουμανία οι συνθήκες εργασίας και οι μεταβολές που αυτές υπέστησαν, μεταβάλλουν τον εργασιακό προσανατολισμό και τις αξίες των εργαζομένων, οδηγώντας τες στην διαμόρφωση μιας αντίληψης της εργασίας που δεν έχει να κάνει τόσο με ένα συγκεκριμένο επάγγελμα, αλλά με την αντιμετώπισή της περισσότερο ως δουλειά που εξασφαλίζει την οικονομική επιβίωση της οικογένειας. Με αυτή την έννοια, η εξέταση της σταδιοδρομίας στη Ρουμανία αναδείχθηκε ως κομβικό στοιχείο για την κατανόηση της προετοιμασίας των γυναικών σε πρόσκαιρα και χαμηλού κύρους επαγγέλματα.Στην Ελλάδα, παρατηρείται ότι αυτό το στάδιο της προετοιμασίας δεν είναι ικανό από μόνο του για να σταθεροποιηθούν οι Ρουμάνες μετανάστριες στις διάφορες μορφές οικιακής εργασίας που αναλαμβάνουν. Για τη σταθεροποίηση στο επάγγελμα, είναι απαραίτητο το πέρασμα από διαφοροποιημένες, από εκείνες της Ρουμανίας, μορφές απασχόλησης καθώς και συνήθειες και αντιλήψεις που προκύπτουν σε αυτές. Μέσα στην οικιακή εργασία δεν αναπτύσσονται γενικά κίνητρα, ιδέες και αξίες που σταθεροποιούν τη γυναίκα στο επάγγελμα. Αυτό που η μελέτη αναδεικνύει είναι ότι: α) η μορφή απασχόλησης καθορίζει σε μεγάλο βαθμό την κατανόηση της σταδιοδρομίας ως ανοδική ή καθοδική, β) οι συνθήκες και οι αξίες που αναπτύσσονται στα συνεργεία καθαρισμού διαφέρουν από εκείνα στην αυτοαπασχολούμενη οικιακή εργασία σε διάφορα νοικοκυριά, γ) η κινητικότητα των μεταναστριών στα συνεργεία καθαρισμού ακολουθεί διαδρομές και αντιλήψεις που σταθεροποιούν τις γυναίκες μέσα σε αυτά, ανάλογα με την σταθερότητα του μισθού και την αυτονομία ως προς τον ρυθμό εκτέλεσης των καθηκόντων, δ) για τις αυτοαπασχολούμενες οικιακές εργάτριες σε διάφορα νοικοκυριά, η πορεία εξέλιξης και η κατανόηση αυτής εξαρτάται από την αυτονομία στην επιτέλεση των καθηκόντων, τους δεσμούς με τους εργοδότες και το κύρος που αντλούν από τη σχέση με αυτούς.