Πολλαπλασιαστές απασχόλησης για την ελληνική οικονομία 2010–2014

Εκκινώντας από ένα γραμμικό υπόδειγμα απλής παραγωγής (single production) και από την έννοια του πολλαπλασιαστή απασχόλησης à la Kahn, λαμβάνονται στοιχεία από τους Συμμετρικούς Εθνικούς Πίνακες Εισροών-Εκροών (NIOTs) της ελληνικής οικονομίας, και εξάγονται οι κλαδικοί και τομεακοί άμεσοι, ολικοί, έμμεσοι συντελεστές απασχόλησης, οι πολλαπλασιαστές απασχόλησης και οι συντελεστές διαρροών απασχόλησης για την εν λόγω οικονομία και τα έτη 2010 και 2014. Ιδιαίτερη έμφαση δίδεται στη διαχρονική μεταβολή των εν λόγω συντελεστών, πολλαπλασιαστών και συντελεστών διαρροών απασχόλησης. Η ανάλυση των εμπειρικών ευρημάτων δείχνει ότι: (i). Kαι για τα δύο έτη, δεν υπήρξε κανένας κλάδος (ή τομέας) κλειδί για την απασχόληση, ενώ υπήρξαν κλάδοι (ή τομείς) αντί-κλειδιά για την απασχόληση. (ii). Ορίζοντας ως κλάδους ή τομείς που σημείωσαν απόλυτη τεχνολογική βελτίωση (χειροτέρευση) στην απασχόληση τους κλάδους ή τομείς των οποίων όλοι οι συντελεστές και πολλαπλασιαστές απασχόλησης μειώθηκαν (αυξήθηκαν) από το 2010 έως το 2014, παρατηρείται ότι τρεις (3) κλάδοι σημείωσαν απόλυτη τεχνολογική βελτίωση στην απασχόληση, και δεκαέξι (16) κλάδοι σημείωσαν απόλυτη τεχνολογική χειροτέρευση στην απασχόληση, ενώ κανένας τομέας δεν σημείωσε απόλυτη τεχνολογική βελτίωση στην απασχόληση και τέσσερις (4) τομείς σημείωσαν απόλυτη τεχνολογική χειροτέρευση στην απασχόληση. (iii). Η πλειονότητα των συντελεστών, πολλαπλασιαστών και συντελεστών διαρροών απασχόλησης αυξήθηκε από το 2010 έως το 2014. Για την ακρίβεια, οι ολικοί συντελεστές απασχόλησης σχεδόν όλων των τομέων της ελληνικής οικονομίας αυξήθηκαν. Αυτό υποδηλώνει δυσμενείς εξελίξεις για την παραγωγικότητα της εργασίας, και, άρα, για την τιμιακή διεθνική ανταγωνιστικότητα της οικονομίας, ενώ μάλλον συνεπάγεται ότι η παρατηρούμενη ανεργία δεν είναι παροδική. (iv). Οι συντελεστές διαρροών απασχόλησης όλων των τομέων αυξήθηκαν, γεγονός που υποδηλώνει την αύξηση της συνολικής (άμεσης και έμμεσης) εξάρτησης της ελληνικής οικονομίας από εισαγόμενες εισροές. Ως εκ τούτου, εγείρονται προβληματισμοί ως προς τις πολιτικές που εφαρμόστηκαν, κατά το εν λόγω χρονικό διάστημα, για τη θεραπεία των βασικών αδυναμιών της ελληνικής οικονομίας. Στόχος της παρούσας διπλωματικής εργασίας δεν είναι η συγκρότηση προτάσεων οικονομικής πολιτικής για την τόνωση της απασχόλησης στην ελληνική οικονομία, αλλά η ανίχνευση πιθανών δομικών μεταβολών στις τεχνικές συνθήκες παραγωγής και στην απασχόληση. Ωστόσο, η παρούσα έρευνα αποτελεί μία από τις αναγκαίες προϋποθέσεις για τη συγκρότηση τέτοιων προτάσεων.