Το κοινωνικό-συναισθηματικό προφίλ των λογοτεχνικών χαρακτήρων στα εικονογραφημένα βιβλία και η ερμηνεία του από παιδιά προσχολικής ηλικίας

Η διδακτορική διατριβή έχει ως ερευνητικό αντικείμενο το Κοινωνικό –Συναισθηματικό Προφίλ (ΚΣΠ) των λογοτεχνικών χαρακτήρων στα εικονογραφημένα παιδικά βιβλία. Μελετά τις αναπαραστάσεις των δεξιοτήτων κοινωνικής-συναισθηματικής νοημοσύνης των λογοτεχνικών χαρακτήρων σε τρία επίπεδα: στο επίπεδο του μηνύματος, στο επίπεδο της δημιουργίας του και στο επίπεδο της ερμηνείας του από παιδιά προσχολικής ηλικίας. Αναλύοντας τα βραβευμένα εικονογραφημένα βιβλία Ελλήνων δημιουργών που κυκλοφόρησαν την περίοδο 2014-2017 και διακρίθηκαν στους τρεις λογοτεχνικούς διαγωνισμούς που διεξάγονται στην Ελλάδα, σε συνδυασμό με τις απόψεις των δημιουργών τους, συγγραφέων και εικονογράφων, σκιαγραφείται το Κοινωνικό-Συναισθηματικό Προφίλ σύγχρονων λογοτεχνικών χαρακτήρων και μελετώνται τα στοιχεία εκείνα, σε επίπεδο λέξεων και εικόνων, που αποκαλύπτουν στον αναγνώστη το προφίλ και τις δεξιότητες κοινωνικής-συναισθηματικής νοημοσύνης των μυθοπλαστικών χαρακτήρων. Παράλληλα, μέσα από την εφαρμογή ενός προγράμματος αναγνώσεων επιλεγμένων εικονογραφημένων βιβλίων, επιχειρείται η προσέγγιση των στοιχείων εκείνων που τα παιδιά προσχολικής ηλικίας ερμηνεύουν ως δηλωτικά των κοινωνικών – συναισθηματικών δεξιοτήτων και ο τρόπος που τα νήπια αντιλαμβάνονται τις δεξιότητες αυτές κατά την ανάγνωση εικονογραφημένων βιβλίων. Η αποτύπωση του ΚΣΠ μέσω των λέξεων και των εικόνων αποτελεί μια σύνθετη δημιουργική διαδικασία, στην οποία, λέξεις, αφηγηματικές τεχνικές, λεκτικά σχήματα, χρώματα, γραμμές και στοιχεία του οπτικού σχεδιασμού αποτυπώνουν, άμεσα και έμμεσα, τις κοινωνικές-συναισθηματικές δεξιότητες των χαρακτήρων. Κατά την ανάγνωση, τα βασικά συναισθήματα, η γενική διάθεση των ηρώων και η ανάπτυξη διαπροσωπικών σχέσεων αναγνωρίστηκαν πιο συχνά και με άμεσες αναφορές σε στοιχεία του βιβλίου από τα παιδιά προσχολικής ηλικίας, ενώ δεξιότητες, όπως η ικανότητα προσαρμογής, η διαχείριση του άγχους και η επίλυση προβλημάτων αναφέρθηκαν κατά τη συζήτηση ως συνέπεια και αποτέλεσμα της κατάστασης στην οποία βρίσκονται οι ήρωες.