Παραμέληση ανήλικων: ο ρόλος των εκπαιδευτικών στην αντιμετώπιση του φαινομένου στην Ελλάδα

Η παρούσα διπλωματική εργασία διερευνά το φαινόμενο της παραμέλησης παιδιών στην Ελλάδα υπό την οπτική των εκπαιδευτικών, με στόχο την ανάδειξη του ρόλου που έχουν οι ίδιοι στην ανίχνευση και αντιμετώπιση των περιστατικών παραμέλησης παιδιών από τους γονείς/φροντιστές. Αποτελεί μία εμπειρική έρευνα ποιοτικής προσέγγισης, στην οποία χρησιμοποιείται η εις βάθους ανάλυση ημι-δομημένων συνεντεύξεων, καθώς στοχεύει στη διερεύνηση ενός κοινωνικού φαινομένου και των πτυχών από τις οποίες αποτελείται. Ο χαρακτήρας της έρευνας είναι διττός διότι μελετάει και την παραμέληση παιδιών ως κοινωνικό φαινόμενο, αλλά και τον ρόλο των εκπαιδευτικών στην αντιμετώπιση αυτού του φαινομένου. Ως εκ τούτου, στο θεωρητικό πλαίσιο καταγράφονται από τη μία η οριοθέτηση του φαινομένου της κακοποίησης παραμέλησης παιδιών, το νομοθετικό πλαίσιο στην Ελλάδα, τα σχετικά στατιστικά στοιχεία και οι βασικότεροι παράγοντες κακοποίησης-παραμέλησης παιδιών όπως αναδεικνύονται από έρευνες διεθνώς, ενώ από την άλλη καταγράφονται οι σημαντικότερες κοινωνιολογικές προσεγγίσεις αναφορικά με την εκπαίδευση, καθώς και οι τρόποι διαμόρφωσης της επαγγελματικής ταυτότητας των εκπαιδευτικών. Τέλος, καταγράφονται οι σχετικές έρευνες παρόμοιου περιεχομένου με την συγκεκριμένη, σε Ελλάδα και εξωτερικό. Τα συμπεράσματα που προκύπτουν από την έρευνα αναδεικνύουν ότι υπάρχει ένα κενό στην ενημέρωση των εκπαιδευτικών για την υποχρέωση από τον νόμο αναφοράς περιστατικών παραμέλησης παιδιών, αλλά και των θεσμικών τρόπων αντιμετώπισης περιστατικών στα οποία είναι μάρτυρες. Επιπλέον, αναδεικνύεται φόβος για εμπλοκή σε δικαστική διαμάχη σε ένα ζήτημα τέτοιου είδους, από τους εκπαιδευτικούς που δεν ανέφεραν το περιστατικό παραμέλησης, ενώ κατά την άποψη των εκπαιδευτικών, τα παιδιά τα οποία υφίστανται παραμέληση στο οικογενειακό περιβάλλον στο οποίο ζουν, αντιμετωπίζουν ιδιαίτερα προβλήματα, τα οποία σχετίζονται όχι μόνο με το ίδιο το οικογενειακό περιβάλλον, αλλά και με τη σχέση που αναπτύσσουν με τους συνομήλικους μαθητές στο σχολείο. Τέλος, φαίνεται να υπάρχει διαστρεβλωμένη άποψη στους εκπαιδευτικούς, ότι η παραμέληση παιδιών συνδέεται στενά με την κατάσταση φτώχειας των γονέων/φροντιστών.