Γεωπολιτική ανάλυση του ισλαμιστικού κινήματος στο γεωπολιτικό σύμπλοκο της ευρύτερης Μέσης Ανατολής

Μιμίκος, Δημήτριος Ν.

2015

Τα τελευταία χρόνια οι συνεχιζόμενες αναταραχές στον αραβικό κόσµο, το Παλαιστινιακό Ζήτημα, η συνεχιζόμενη αστάθεια στη Συρία, στο Ιράκ, στην Υεμένη, στη Λιβύη και το Αφγανιστάν, το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και τα ισλαμιστικά εξτρεμιστικά στοιχεία του Ισλαμικού Κράτους (ή Dae’ish ή ISIS) και της Al Qaeda με τις παραφυάδες οργανώσεις τους που έχουν αναπτύξει τα πλοκάμια τους σ’ όλη την περιοχή, αποτελούν μερικές από τις γεωπολιτικές συνιστώσες αστάθειας που επικρατούν στην ευρύτερη Μέση Ανατολή και δυναμιτίζουν την παγκόσμια ασφάλεια, μέσα σ’ ένα συνεχώς μεταβαλλόμενο Διεθνές Σύστημα που μετεξελίσσεται από μονοπολικό σε πολυπολικό – τουλάχιστον στην οικονομία. Τα παραπάνω καθιστούν προφανές, ότι η περιοχή της ευρύτερης Μέσης Ανατολής παραμένει µια διεθνής πυριτιδαποθήκη, όπου αναπτύσσονται συγκρουσιακές σχέσεις, εσωτερικών και εξωτερικών δρώντων, οι οποίες εκτός από την επιδείνωση της εσωτερικής κατάστασης ασφάλειας στις ίδιες τις χώρες του υπόψη γεωσύμπλοκου καθιστούν απόλυτα φυσιολογική και αναμενόμενη την ανάμιξη και επέμβαση των Μεγάλων Δυνάμεων, ώστε να εξασφαλίσουν τα συμφέροντα τους αλλά και την καλύτερη δυνατή θέση στο συσχετισμό ισχύος που προκύπτει από τον συνεχή ανταγωνισμό τους. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι, η συστημική ανάλυση του Γεωσύμπλοκου της Ευρύτερης Μέσης Ανατολής, εξετάζοντας έναν από τους παράγοντες αστάθειας κατανομής και ανισοκατανομής ισχύος που είναι ο γεωπολιτικός παράγοντας του ισλαμιστικού κινήματος. Η παρούσα εργασία ξεκινάει με μια ανάλυση των εννοιών της Γεωπολιτικής και την παρουσίαση των Σχολών της, με τους αντίστοιχους εκπροσώπους. Ακολούθως γίνεται μια συνοπτική χωρική τοποθέτηση του Γεωσύμπλοκου της ευρύτερης Μέσης Ανατολής με τα Υποσυστήματα του. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στο επόμενο κεφάλαιο στο Ισλαμιστικό Κίνημα και στις διάφορες μορφές που παίρνει διαχρονικά, εξετάζοντάς το ως Γεωπολιτικό παράγοντα που κατά καιρούς με τη δράση του επηρεάζει την διεθνή ισορροπία ισχύος. Στη συνέχεια, εξετάζεται η δράση του Ιράν ως χειριστή του Σιϊτικού Γεωπολιτικού παράγοντα. Δοθέντος της ευκαιρίας των πρόσφατων διεθνών εξελίξεων στην Μέση Ανατολή και ιδιαίτερα των πολεμικών συγκρούσεων που εξελίσσονται στο Ιράκ και στη Συρία, αναπτύσσεται μια σειρά περιπτωσιολογικών μελετών Τζιχαντιστικών - Σαλαφιστικών οργανώσεων που δρουν στην ευρύτερη Μέση Ανατολή. Στο έβδομο κεφάλαιο γίνεται η γεωπολιτική ανάλυση του γεωσύμπλοκου της ευρύτερης Μέσης Ανατολής, υπό τη δράση του γεωπολιτικού παράγοντα του Ισλαμιστικού Κινήματος στα τρία επιμέρους υποσυστήματα, αναφέροντας παράλληλα την επίδραση των εξωτερικών δρώντων του υπερσυστήματος. Η εργασία κλείνει με κάποια συμπεράσματα που προκύπτουν από την γεωπολιτική ανάλυση που έχει προηγηθεί.

Download PDF

View in repository

Browse all collections