Η επίδραση των FDI στην οικονομική μεγέθυνση της Ασίας και το οικονομικό "θαύμα" της Κίνας: μελέτη περίπτωσης για τις επιπτώσεις της κινεζικής οικονομίας σε διεθνείς αγορές και εμπορεύματα

Η παρούσα διπλωματική εργασία αποτελείται από δύο σκέλη – μέρη. Σκοπός του πρώτου μέρους είναι να αναδείξει τον ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο των άμεσων ξένων επενδύσεων (FDI) στην οικονομική μεγέθυνση των ασιατικών χωρών, με επίκεντρο το «οικονομικό θαύμα» της Κίνας, όπως χαρακτηρίστηκε από οικονομολόγους και αναλυτές το φαινόμενο ταχείας οικονομικής επέκτασης της Κίνας τις τελευταίες δεκαετίες. Στο δεύτερο μέρος, στόχος της εργασίας είναι να εξετάσει τον αντίκτυπο της «γιγάντωσης» της οικονομίας της Κίνας στις διεθνείς αγορές και τα εμπορεύματα. Όσον αφορά το πρώτο μέρος, υπογραμμίζεται η αύξηση των εισροών ξένου κεφαλαίου και ο καταλυτικός ρόλος τους στην οικονομική ανάπτυξη των χωρών της Ασίας και ειδικότερα της Κίνας. Παρουσιάζονται τα γενικότερα διαρθρωτικά στοιχεία της Ασίας, ώστε να διατυπωθούν το εύρος, τα κοινωνικά χαρακτηριστικά και οι ιδιαιτερότητες της ασιατικής ηπείρου. Στη συνέχεια αναλύονται οι FDI της Ασίας και οι λόγοι που οι επενδυτές επιλέγουν τις χώρες της. Τέλος, ειδική μνεία γίνεται στην Κίνα και την ανάδειξή της σε «ατμομηχανή» της παγκόσμιας οικονομίας. Καταγράφεται η οικονομική πορεία και τα μεγέθη της χώρας, ενώ αναλύεται ο διεθνής ρόλος της Κίνας στην αγορά μετοχών και εμπορευμάτων, καθώς και ο κίνδυνος που απορρέει από το τέλος του οικονομικού θαύματος. Στο δεύτερο μέρος επιχειρείται εμπειρική προσέγγιση του αντίκτυπου της Κίνας στις διεθνείς αγορές και τα εμπορεύματα. Για τον λόγο αυτό έχουμε πάρει επτά μεταβλητές: το ΑΕΠ της Κίνας, την βιομηχανική παραγωγή της Κίνας, τους χρηματιστηριακούς δείκτες ανεπτυγμένων και αναδυόμενων αγορών (MSCI World Developed, MSCI Emerging) και τις τιμές τριών εμπορευμάτων (χαλκός, χρυσός, πετρέλαιο). Οι τιμές είναι σε τριμηνιαία βάση και αφορούν το διάστημα 31/3/1990 – 30/9/2016 και για την εκτίμηση των μοντέλων χρησιμοποιήθηκε το υπολογιστικό πρόγραμμα E-VIEWS. Για τους σκοπούς της ανάλυσης, φτιάχνουμε πέντε μοντέλα με ανεξάρτητες μεταβλητές το ΑΕΠ και την βιομηχανική παραγωγή και εξαρτημένες μία από τις άλλες πέντε μεταβλητές, αντίστοιχα. Το συμπέρασμα που καταλήγει η μελέτη είναι ότι η οικονομική δραστηριότητα της Κίνας συσχετίζεται θετικά με την τιμή του χαλκού και του πετρελαίου, όπερ σημαίνει πως η οικονομική μεγέθυνση της Κίνας αυξάνει την ζήτηση για πρώτες ύλες οδηγώντας τελικά στην αύξηση των τιμών των εμπορευμάτων. Αυτό επιβεβαιώνεται και από την θεωρία του υπερ-κύκλου των εμπορευμάτων. Ωστόσο, δεν παρατηρείται συσχέτιση ανάμεσα στους οικονομικούς δείκτες της Κίνας και το χρυσό, καθώς το πολύτιμο μέταλλο επηρεάζεται κυρίως από τα επιτόκια και το κλίμα αβεβαιότητας. Τέλος, η έρευνα δείχνει πως ενώ η οικονομική δραστηριότητα της Κίνας επηρεάζει τον χρηματιστηριακό δείκτη των αναδυόμενων αγορών, δεν φαίνεται να έχει στατιστικά σημαντική επιρροή στα χρηματιστήρια των ανεπτυγμένων οικονομιών.