Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης και εκπαίδευση: ο ρόλος τους στη διαμόρφωση του εαυτού κατά την εφηβεία

Λαμβάνοντας υπόψιν ότι οι νέοι της σύγχρονης εποχής περιστοιχίζονται από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης – καθώς καταλαμβάνουν ένα ευρύ φάσμα της καθημερινότητας τους, τόσο στην εκπαίδευση, την ενημέρωση όσο και στην ψυχαγωγία – μοιάζει αναπόφευκτη η δημιουργία μιας σχέσης εξάρτησης και επιρροής από αυτά. O σκοπός της παρούσας έρευνας είναι η αναζήτηση και η μελέτη της σχέσης που έχουν και αναπτύσσουν οι έφηβοι με τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης. Οι βασικοί στόχοι της έρευνας είναι, η διερεύνηση των διάφορων προτύπων που προβάλλονται από τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης ως προς τη διαμόρφωση της συμπεριφοράς και της κοινωνικής ταυτότητας των εφήβων ενώ παράλληλα, τίθεται στο προσκήνιο ο ρόλος που έχει η Εκπαίδευση στη σημερινή εποχή σύμφωνα με την οπτική των εφήβων. Για την διερεύνηση του παραπάνω θέματος έχει επιλεχθεί η ποιοτική έρευνα βασισμένη στη θεωρία της συμβολικής διαντρίδρασης καθώς η έρευνα επιχειρεί να αναδείξει τον εαυτό και την ταυτότητα που κατασκευάζει ο έφηβος μέσα από τη χρήση των Μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης. Σε πρώτο επίπεδο παρουσιάζεται η βιβλιογραφική μελέτη, η οποία έχει προηγηθεί και θα παρέχει το θεωρητικό πλαίσιο για την διεξαγωγή της έρευνας, θέτοντας έτσι εξ αρχής κάποιες θεματικές και έννοιες που είναι σημαντικό να μελετηθούν. Συγκεκριμένα, θα παρουσιαστούν οι θεωρίες και οι μελέτες που αφορούν τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, την Εκπαίδευση καθώς και οι προσεγγίσεις σχετικά με τον εαυτό-ταυτότητα και την επιρροή. Παρουσιάζονται τα δεδομένα και τα ευρήματα των συνεντεύξεων -που βασίζονται σε ημιδομημένες ερωτήσεις- με τους εφήβους ηλικίας 11 έως 17 ετών με βασικό στόχο τη διερεύνηση των συνιστωσών πλευρών του φαινομένου, όπως και η αποκωδικοποίηση και η κατανόηση συμπεριφορών και ταυτοτήτων της υπό μελέτης κατηγορίας εφήβων. Παρατηρείται ότι ο εαυτός και η ταυτότητα των νέων διαμορφώνονται από τα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, τα οποία αποτελούν ένα νέο κοινωνικό-ψηφιακό χώρο που έχουν δημιουργήσει οι νέοι για να επικοινωνούν και να αλληλεπιδρούν. Οι επιδράσεις που δέχονται βέβαια δεν είναι αποκλειστικά από τα Social Media καθώς σημαντικό ρόλο έχουν και οι ομάδες «ομοιών» στις οποίες φαίνεται να ανήκουν. Το αποτέλεσμα που προκύπτει μέσα από αυτήν την έρευνα είναι ότι οι έφηβοι παίρνουν στοιχεία από την καθημερινότητα τους και τα εισάγουν στο «νέο» ψηφιακό χώρο που αναπτύσσουν κοινωνικές σχέσεις. Ουσιαστικά τα παιδιά, φαίνεται να έχουν φτιάξει μια νέα πραγματικότητα. Τέλος, το σχολείο το οποίο ταυτίζεται σύμφωνα με τους εφήβους με την εκπαίδευση, αποτελεί ένα πλαίσιο το οποίο δημιουργεί ανάμεικτα συναισθήματα -χαράς προσφέροντας μόρφωση και απογοήτευσης ως προς το τρόπο λειτουργίας-, με αποτέλεσμα να τίθενται από τους ίδιους προτάσεις αλλαγής και βελτίωσης.