Η πρόκληση του δημογραφικού ζητήματος: επιπτώσεις στην ασφάλεια των κρατών και στην κατανομή της ισχύος

Η παρούσα διπλωματική εργασία πραγματεύεται το δημογραφικό ζήτημα, τις παγκόσμιες δημογραφικές τάσεις, τα αίτια που τις προκαλούν, όπως και τις συνέπειες που επιφέρουν στο επίπεδο της ασφάλειας και της πολιτικής. Η δημογραφία είναι προάγγελος ευκαιριών και προκλήσεων, πολλαπλασιαστής συγκρούσεων και προόδου, πηγή δύναμης και ευημερίας. Η γονιμότητα, η θνησιμότητα και η μετανάστευση είναι οι κρίσιμοι δημογραφικοί δείκτες που μπορούν να προβλεφτούν με σχετική ακρίβεια και να φανερώσουν τις μελλοντικές εξελίξεις. Εισαγωγικά και στο πρώτο μέρος της εργασίας, αποτυπώνονται οι έννοιες της δημογραφίας, της πολιτικής ασφαλείας και παρουσιάζεται η δημογραφική μετάβαση και οι τάσεις. Στο δεύτερο κεφάλαιο εξετάζονται οι επιπτώσεις του δημογραφικού ζητήματος στην ασφάλεια των κρατών, σημειώνοντας τους παράγοντες της αστικοποίησης, της γήρανσης του πληθυσμού σε ορισμένες περιοχές ή του υπέρογκου αριθμού των νέων σε άλλες, όπως φυσικά και της μετανάστευσης. Οι μεγάλες πληθυσμιακές μεταβολές έχουν αντίκτυπο επιπλέον, στην παγκόσμια ισορροπία ισχύος. Στο τρίτο κεφάλαιο αναλύονται οι δυνατότητες που προσφέρει η δημογραφία για ανακατανομή της ισχύος μεταξύ κρατών και περιφερειών. Άλλωστε, ένας μεγάλος πληθυσμός δεν αρκεί πάντα για να καταφέρει ένα κράτος να είναι αναθεωρητικό, αλλά απαιτούνται επιπλέον κατακτήσεις. Με τη συνεισφορά της θεωρίας των διεθνών σχέσεων, εκλεκτικιστικά, μεταξύ ρεαλισμού και φιλελευθερισμού κυρίως, αναλύονται οι δυνατότητες να διεκδικήσει η Κίνα ηγεμονική θέση στη παγκόσμια ισορροπία εις βάρος των Η.Π.Α. Επιπλέον, εξετάζονται τόσο οι επιπτώσεις της δημογραφικής πτώσης της Δύσης όσο και το μέλλον της Ευρώπης. Τέλος, η εργασία πραγματεύεται τον τρόπο που οι διαφορετικές δημογραφικές τάσεις μεταξύ εθνοτικών ή θρησκευτικών ομάδων, δημιουργούν διλήμματα ασφαλείας και επηρεάζουν την ισορροπία ισχύος, στο εσωτερικό των κρατών.