Η Αγγελική Χατζημιχάλη ως εθνική λαογράφος: η ανάδειξη της λαϊκής τέχνης ως συστατικού στοιχείου του νεοελληνικού πολιτισμού

Η παρούσα εργασία εστιάζει στο έργο της λαογράφου Αγγελικής Χατζημιχάλη προκειμένου για την ανάδειξη της οπτικής μέσα από την οποία η λαογράφος προσέγγισε τη λαϊκή τέχνη, των στόχων που έθεσε ως επιστήμονας, αλλά και των δρόμων που επέλεξε για να τους υλοποιήσει. Πέρα από αυτό, στη βάση του ότι η λαογραφία εκ της γενέσεως της(1884) υπήρξε «εθνική» επιστήμη, η έρευνα της δράσης της Χατζημιχάλη επιτρέπει σε ένα βαθμό την κατανόηση τόσο της ιστορικής περιόδου στην οποία έζησε όσο και των κύριων ιδεολογικών προσανατολισμών σε σχέση με την ελληνικότητα, όπως βέβαια εννοιολογούνταν τότε. Σε αυτό το πλαίσιο, καταρχάς επιχειρείται μια παρουσίαση του ιστορικού πλαισίου μέσα στο οποίο γεννήθηκε η λαογραφία, αλλά και των θεωρητικών προσανατολισμών της εν λόγω επιστήμης, όπως αυτοί διαμορφώθηκαν από τον ιδρυτή της Νικόλαο Πολίτη και το συνεχιστή του Έργου του Στίλπωνα Κυριακίδη. Ακολούθως, παρουσιάζεται η προσωπική ζωή, τα κοινωνικά δίκτυα και η δημόσια δράση της Χατζημιχάλη, καθώς προσδοκάται ότι μια όσο το δυνατόν πιο ολοκληρωμένη παρουσίαση του προσώπου θα υποστηρίξει τη εννοιολογική ανάλυση που επί της ουσίας θα επιχειρηθεί. Έτσι, στη συνέχεια γίνεται απόπειρα να αναδειχθούν οι ιδεολογικοί άξονες και οι στόχοι πάνω στους οποίους η λαογράφος θεμελίωσε την έρευνα της περί λαϊκής τέχνης. Έπειτα, αναζητείται το ιδεολογικό περιεχόμενο και οι στοχοθεσία της δράσης της στη δημόσια σφαίρα στα πλαίσια της συμμετοχής της στο φεμινιστικό κίνημα, της οργάνωσης εκθέσεων και της ίδρυσης και ενίσχυσης εργαστηρίων και σχολών λαϊκής τέχνης. Τέλος, παρουσιάζεται το σπίτι και κατοπινό Μουσείο Λαϊκής Τέχνης και Παράδοσης Αγγελική Χατζημιχάλη, ως βασικό τεκμήριο της αντίληψης της λαογράφου για τη σύγχρονή της λαϊκή τέχνη, αναπόσπαστο κομμάτι της οποίας αποτελεί και η λαϊκή αρχιτεκτονική.