Η ευρωστία των ασθενών επιχειρημάτων: μελέτη της κοινωνικής επιρροής του κινήματος της αποανάπτυξης

Η παρούσα έρευνα εξετάζει τους μηχανισμούς επεξεργασίας και αποδοχής των θέσεων της αποανάπτυξης, σε σχέση με το ιδεολογικό προφίλ των συμμετεχόντων. Σχεδιάστηκε με τρόπο τέτοιο, ώστε να ελεγχθούν κάποιες κατά τη γνώμη μας μεθοδολογικές αστοχίες, που έχουν κυριαρχήσει στη μελέτη της κοινωνικής επιρροής, ως συμπτώματα της παραγκώνισης της κοινωνικής σκέψης από την κοινωνική νόηση, στο συγκεκριμένο πεδίο έρευνας. Επιχειρείται δηλαδή η εγχειρηματοποίηση της διάκρισης της πηγής αλλά και του περιεχομένου του μηνύματος με κανονιστικούς όρους, μέσω της επιλογής της θεματικής της αποανάπτυξης, καθόσον όπως δείχνουμε η τελευταία αμφισβητεί τις κυρίαρχες αξίες, τα κυρίαρχα φαντασιακά ή τις κυρίαρχες αναπαραστάσεις, των δυτικών τουλάχιστον κοινωνιών, ενώ ταυτόχρονα οι υπερασπιστές των θέσεων αυτών στερούνται πόρων και εξουσίας . Επιπλέον με την επιλογή αυτή επιτυγχάνεται, η επαναγεφύρωση της σχετικής έρευνας με τα κοινωνικά κινήματα. Παράλληλα, επιχειρείται να εξεταστεί ο ρόλος του ιδεολογικού προσδιορισμού των συμμετεχόντων (προοδευτισμός-συντηρητισμός, βαθμός πολιτικοποίησης και πολιτική τοποθέτηση ) αλλά και των πεποιθήσεων τους σχετικά με τις διαδικασίες επιρροής (πλειονοκεντρισμός-μειονοκεντρισμός) στην επεξεργασία αλλά και αποδοχή , συγκρουσιακών και αντισυμβατικών θέσεων σε έργα γνώμης. Περαιτέρω ελέγχεται η δημοφιλής μεθοδολογική πρακτική της διάκρισης των επιχειρημάτων σε ισχυρά και ασθενή, ως ιδιότητες που έχουν αφ’ εαυτών, ανεξαρτήτως ιδεολογικού προσδιορισμού των κοινωνικών υποκειμένων ή κανονιστικής φόρτισης του θέματος και η συστηματική χρήση αυτής της διαφοροποίησης, γνωστής και ως επίδρασης ποιότητας ως ανεξάρτητη μεταβλητή, για την πρόβλεψη της αξιολόγησης του μηνύματος. Με βάση τα αποτελέσματα, προέκυψε ότι τόσο η ιδεολογία όσο και οι άρρητες θεωρίεςεπιρροής, έχουν επίδραση στην αποδοχή των θέσεων της αποανάπτυξης και μάλιστα αυτό συμβαίνει με τη διαμεσολάβηση της επεξεργασίας της ισχύος του περιεχομένου του μηνύματος, Ειδικότερα με τη χρήση του μοντέλου 4 του Hayes, βρέθηκε ότι οι συντηρητικοί, αποπολιτικοποιημένοι και πλειονοκεντρικοί συμμετέχοντες θεωρούν τις θέσεις της απονάπτυξης λιγότερο επιθυμητές, εφικτές και αναγκαίες σε σχέση με τα προοδευτικά, πολιτικοποιημένα, αντιπλειονοκεντρικά υποκείμενα, μέσω της πρόσληψης του περιεχομένου των επιχειρημάτων, ως λιγότερο ισχυρό. Επιπλέον παρατηρήθηκε μια συστηματική τάση των συντηρητικών συμμετεχόντων να υποβαθμίζουν τον συγκρουσιακό. ,μειοψηφικό και μειονοτικό, χαρακτήρα των μηνυμάτων, χαρακτηριστικά που βρέθηκε να συσχετίζονται θετικά με την ισχύ του περιεχομένου. Με βάση τα παραπάνω, προκύπτουν βάσιμες αμφιβολίες σχετικά με την ασφαλή χρήση της επίδρασης ποιότητας, ως μέσο διερεύνησης της επεξεργασίας ή μη του μηνύματος, ειδικά όταν οι θέσεις έχουν αντικανονιστική φόρτιση, διότι σε αυτήν την περίπτωση η διάκριση της ισχύος φέρεται να διαμεσολαβεί τη σχέση ιδεολογίας και διαμόρφωσης στάσης. Τέλος, συζητάμε τη σημασία και τους περιορισμούς των παραπάνω αποτελεσμάτων, που φέρονται συμβατά με τη θεωρία μεταστροφής, ενώ αναδεικνύουν το ρόλο της ιδεολογικής φόρτισης του μηνύματος αλλά και του ιδεολογικού προσδιορισμού των συμμετεχόντων, τόσο στην επεξεργασία του μηνύματος όσο και στην άρθρωση στάσης.