Μουσείο και σημασιοδότηση των έργων του παρελθόντος: η περίπτωση του ζωγράφου-πολιτικού Jacques Louis David

Η παρούσα διπλωματική εργασία φιλοδοξεί να καταδείξει επιλέγοντας ως παράδειγμα τον ζωγράφο Jacques Louis David πώς ο καλλιτέχνης κατάφερε να μεταλλάξει την ακαδημαϊκή τέχνη (τον Νεοκλασικισμό) σε κάτι εντελώς ιδιότυπο και σύγχρονο εκφράζοντας τις πολιτικές του ανησυχίες σε καιρούς έντονης πολιτικής δραστηριότητας. Ο ζωγράφος ξέφυγε από την «υποχρεωτική» απομόνωση από την επικαιρότητα που του επέβαλε η τέχνη που υπηρετούσε και έγινε ενεργό πολιτικό μέλος της κοινωνίας. Τα έργα του David από το 1780 έως το 1799 είναι η απόδειξη αυτής της πορείας και ταυτόχρονα καταδεικνύουν ότι πέτυχε να μεταμορφώσει ένα χωρίς νεύρο ζωγραφικό στυλ, μέσω δικών του εικονιστικών ευρεσιτεχνιών αλλά και των κατάλληλων ιστορικών και πολιτικών συνθηκών, σε ένα Νεοκλασικισμό μέσα από το φίλτρο των επιταγών του Διαφωτισμού, να συνδυάσει το απολύτως Ωραίο με το Υψηλό της τέχνης. Ο David δεν αρκούνταν στο να μιμείται τους αρχαίους. Οι δικοί του πίνακες της ιστορίας χαρακτηρίζονται από μία διαρκή πρόκληση και δυναμική. Κατάφερε να μεταλλάξει την ατομική ηθική του νεοκλασικισμού σε κοινωνική αρετή και να καταστήσει τους νεοκλασικιστικούς του πίνακες όχι μόνο εργαλεία διδαχής αλλά και επαναστατικής προπαγάνδας. Δεν του αποδόθηκε τυχαία ο τίτλος του ζωγράφου της επανάστασης. Οι κοινωνικές και πολιτικές αλλαγές που έφερε η Γαλλική Επανάσταση έθεσαν τις βάσεις πάνω στις οποίες θεμελιώθηκε το δημόσιο μουσείο. Το Μουσείο του Λούβρου κεφαλαιοποιεί τις αρχές των Διαφωτιστών περί διδακτικής τέχνης αλλά και των Γάλλων Επαναστατών για πολιτιστική παιδεία για όλους χωρίς κοινωνικά κριτήρια. Ο David πρωτοστάτησε στην ίδρυση του νέου αυτού θεσμού. Προσπαθώντας λοιπόν να συνδυάσουμε δύο επιστημονικά πεδία, αυτό της ιστορίας την τέχνης με αυτό της μουσειολογίας, θα ερευνήσουμε κατά πόσο το πέρασμα του χρόνου διαφοροποιεί την πρόσληψη και ερμηνεία των έργων από το κοινό, κατά πόσο η σημασιοδότηση των έργων αλλάζει με το πέρασμα του χρόνου .