Σύγχρονες μορφές βίαιης εγκληματικότητας ανηλίκων στο περιβάλλον των μεγαλουπόλεων

Μαυρομάτη, Φωτεινή-Μαρία

2009

Είναι γεγονός ότι η εκδήλωση βίαιης συμπεριφοράς από τους ανηλίκους και κυρίως από αυτούς που ζουν στα μεγάλα αστικά κέντρα γίνεται ολοένα εντονότερη. Η βίαιη αυτή συμπεριφορά μπορεί να εκδηλωθεί με διάφορες μορφές και να στρέφεται είτε κατά προσώπων (λεκτική/σωματική/ψυχολογική βία) είτε κατά πραγμάτων (βανδαλισμός). Η επιθετικότητα είναι δυνατό να οφείλεται τόσο στο εγγύτερο περιβάλλον του ανηλίκου (οικογένεια) όσο και στο ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον του (ΜΜΕ, γειτονιά). Σε μια προσπάθεια να ερμηνεύσουμε την αυξανόμενη εμφάνιση αυτού του φαινομένου στις πόλεις θα λέγαμε ότι η πληθυσμιακή πυκνότητα και ως εκ τούτου η ετερογένεια των ατόμων, η διαφορετικότητα, η απομόνωση, η ανωνυμία, και οι ασθενείς κοινωνικοί δεσμοί ευνοούν την εκδήλωση παρεκκλίνουσας συμπεριφοράς του ανηλίκου. Μια συχνά εμφανιζόμενη μορφή βίαιης και αντικοινωνικής συμπεριφοράς στον χώρο του σχολείου είναι ο σχολικός εκφοβισμός (bullying) όπου συναντάται όταν ένα παιδί συστηματικά, αγνοεί, απομονώνει, χτυπά ή βρίζει ένα συμμαθητή του. Τα γήπεδα είναι ένα ακόμη χώρος όπου οι ανήλικοι είτε μεμονωμένα είτε οργανωμένοι σε ομάδες (χούλιγκαν) δημιουργούν επεισόδια και βιαιοπραγούν τόσο κατά αντίπαλων οπαδών όσο και κατά πραγμάτων. Στο ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον κάποιοι νέοι αποκτούν ένα δικό τους στυλ και εντάσσονται σε πολιτισμικές ομάδες με βασικά χαρακτηριστικά την σκληρή μουσική, την περίεργη εξωτερική εμφάνιση, και την τέλεση βίαιων πράξεων. Η χρήση ναρκωτικών ουσιών είτε αυτή συνδέεται με την τέλεση αξιόποινων πράξεων είτε αποτελεί μια μορφή απόσυρσης εις βάρος του ίδιου του χρήστη είναι αρκετά διαδεδομένη τόσο στην Ελλάδα όσο και στις υπόλοιπες Ευρωπαϊκές χώρες. Σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες συναντάται επίσης το φαινόμενο της συμμορίας ανηλίκων δηλαδή μιας οργανωμένης ομάδας νέων με σκοπό την ανάμειξη σε παράνομες δραστηριότητες. Η έξαρση του φαινομένου αυτού στα μεγάλα αστικά κέντρα δικαιολογείται στην δυσκολία προσαρμογής του νέου σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον με ασθενείς κοινωνικούς δεσμούς και στην προσπάθειά του να ενσωματωθεί με ένα δικό του τρόπο μέσα σε αυτό. Για την ομαλή κοινωνικοποίηση του ανηλίκου και την ομαλή εξέλιξή του πρέπει να δοθεί έμφαση στους τομείς της πρόληψης.

Download PDF

View in repository

Browse all collections