Η έμφυλη διάσταση στην ελληνική Δημόσια Διοίκηση 1975-2018

Η Δημόσια Διοίκηση συνδέεται με την προαγωγή, τη φροντίδα και τη διαχείριση των δημόσιων υποθέσεων, δηλαδή των υποθέσεων των πολιτών εν ευρεία έννοια. Είναι επομένως προσανατολισμένη στην εξυπηρέτηση των δημόσιων αναγκών και των αναγκών του κοινωνικού συνόλου. Για την εξυπηρέτηση αυτών των σκοπών, βασίζεται σε κανόνες Δημόσιου Δικαίου και γι’ αυτό αποκαλείται κυριαρχική ή εξουσιαστική Διοίκηση, υπαγόμενη ιεραρχικά στην Κυβέρνηση. Η μετάβαση σε μία σύγχρονη Δημόσια Διοίκηση, βρίσκει τους δημόσιους λειτουργούς αντιμέτωπους με ένα νέο σύστημα, μεταρρυθμισμένο και μετά-γραφειοκρατικό, ένα σύστημα διοίκησης ανθρώπινου δυναμικού με έμφαση στην επαγγελματική εξέλιξη των υπαλλήλων και στη θεμελίωση της δυναμικότητας των δεξιοτήτων τους. Ένα σύστημα που θα αξιολογεί και θα αναγνωρίζει τη συνεισφορά τους στην οργανωσιακή απόδοση και θα οδηγεί στη μέγιστη παραγωγικότητα του δημοσίου τομέα. Η έννοια της διάστασης του φύλου και οι δράσεις που αφορούν στην ένταξη της σε όλες τις πολιτικές, δημόσιες και μη, έχει καθιερωθεί παγκοσμίως ως μία ολοκληρωμένη στρατηγική για την προαγωγή της διασφάλισης της ισότητας των φύλων. Η ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου σε όλα τα προγράμματα και τις πολιτικές, αποτελεί ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης και προαγωγής των θεμελιωδών ανθρωπίνων δικαιωμάτων αλλά και απαραίτητη προϋπόθεση προκειμένου να επιτευχθεί η ανάπτυξη, η κοινωνική συνοχή και η πρόοδος. Ακολούθως, η παρούσα μεταπτυχιακή εργασία, κινείται στον άξονα δύο ζητημάτων. Το πρώτο ζήτημα, αφορά στο θεσμικό πλαίσιο που εφαρμόζεται στην ελληνική Δημόσια Διοίκηση από την περίοδο της Μεταπολίτευσης, προκειμένου να εφαρμοσθεί η αρχή της ισότητας των φύλων στο εσωτερικό της. Το δεύτερο ζήτημα, διερευνά τα οργανωσιακά προβλήματα τα οποία αντιμετωπίζει η ελληνική Δημόσια Διοίκηση στο σύνολο της, προκειμένου να εμπεδώσει μία νέα κουλτούρα και να ξεπεράσει την ιεραρχική - γραφειοκρατική προσέγγιση που υφίσταται χρόνια σε αυτήν. Σκοπός της εργασίας είναι η ανάδειξη της σημασίας και της μεθοδολογίας της ένταξης του φύλου (gender mainstreaming) σε όλες τις πολιτικές της Ελληνικής Δημόσιας Διοίκησης αλλά και της σημασίας που έχει η ενίσχυση της παρουσίας των γυναικών στα κέντρα λήψης αποφάσεων ποσοτικά αλλά και ποιοτικά. Ειδικότερα, γίνεται μια σύντομη περιγραφή της οργάνωσης της ελληνικής Κυβέρνησης καθώς και μία εκτενής αναφορά στα έμφυλα χαρακτηριστικά και στην οργανωσιακή κουλτούρα της Δημόσιας Διοίκησης, προκειμένου να καταστεί σαφές το περιβάλλον στο οποίο καλείται να ανταποκριθεί ο στόχος της ένταξης της διάστασης του φύλου. Επιπλέον, καταγράφονται οι πολιτικές για την ισότητα των φύλων σε διεθνές, ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο, μέχρι και την Πλατφόρμα του Πεκίνου, εστιάζοντας στα ιστορικά ορόσημα που λειτούργησαν θετικά ως προς την στροφή του ενδιαφέροντος της ελληνικής Διοίκησης στην επίτευξη του συγκεκριμένου στόχου.