Ζητήματα συγκρισιμότητας δειγματοληπτικών ερευνών: η περίπτωση της Έρευνας Εργατικού Δυναμικού, 1999-2008

Αντικείμενο της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η κατά τον Kish (1994) θεμελίωση της συγκρισιμότητας των ορισμών-εννοιών, των μεταβλητών-μετρήσεων, του δειγματοληπτικού σχεδιασμού και της εφαρμογής του, ώστε να υποδειχτεί η δυνατότητα και ο τρόπος για διαχρονικές συγκρίσεις χρησιμοποιώντας τα δεδομένα των Ερευνών Εργατικού Δυναμικού (ΕΕΔ) για την Ελλάδα. Ο έλεγχος για τη συγκρισιμότητα βασίστηκε στα ερωτηματολόγια των ΕΕΔ για τα τελευταία δέκα έτη, από το 1999 έως το 2008. Ακόμα, διερευνήθηκαν οι βασικοί σκοποί και στόχοι των ΕΕΔ, οι στατιστικές ταξινομήσεις και παρουσιάζονται οι βασικές έννοιες και ορισμοί.Σύμφωνα με τα κείμενα παρουσίασης των ΕΕΔ που διεξήχθηκαν από το 1999 έως το 2008, διαπιστώθηκε ότι δεν υπάρχουν αλλαγές στους σκοπούς και στόχους των ερευνών. Το δειγματοληπτικό σχέδιο των ΕΕΔ είναι πιθανοτήτων και επανασχεδιάστηκε από τον κ. Νίκο Πανταζίδη το 1998 και εφαρμόστηκε το ίδιο σε όλες τις έρευνες που μελετήθηκαν. Για το λόγο αυτό, παρουσιάζεται το σχέδιο της πιο πρόσφατης ΕΕΔ του 2008. Κατά την εφαρμογή του δειγματοληπτικού σχεδίου διαπιστώνεται ότι, από το 2004 και μετά, εγκαταλείπεται η πρακτική των αντικαταστάσεων για την αντιμετώπιση του προβλήματος των μη αποκρίσεων. Οι διαφορές που προέκυψαν από τη σύγκριση των μεταβλητών-μετρήσεων και των τιμών τους διαχρονικά είναι αρκετές και σημαντικές κυρίως για τη μέτρηση της εκπαίδευσης και της απασχόλησης. Συνεπώς, η χρήση των μεταβλητών και των τιμών τους από τους ερευνητές πρέπει να είναι προσεκτική, ώστε να θεμελιώνεται η δυνατότητα διαχρονικών συγκρίσεων. Βέβαια, για συγκρισιμότητα δεν επαρκεί ο έλεγχος των μετρήσεων-μεταβλητών όπως καταγράφονται στα δελτία-ερωτηματολόγια των ΕΕΔ, αλλά πρέπει παράλληλα να ελεγχθούν οι μετρήσεις σύμφωνα με τις εκάστοτε οδηγίες. Επίσης, η θεμελίωση της συγκρισιμότητας απαιτεί διεξοδικό έλεγχο κωδικών και ορισμών, έλεγχοι που όμως ξεπερνούν το πλαίσιο της παρούσας εργασίας.