Αστικός σχεδιασμός και αναπλάσεις: η αθηναϊκή εμπειρία

Αντικείμενο της διατριβής είναι η κριτική θεώρηση της πρόσφατης, μεταβιομηχανικής φάσης του αθηναϊκού αστικού σχεδιασμού (1995-2005), με τελικό στόχο την εξαγωγή συμπερασμάτων και την άντληση διδαγμάτων, χρήσιμων για την περαιτέρω αστική ανάπτυξη και το δημόσιο σχεδιασμό στο Λεκανοπέδιο. Ο προσδιορισμός και η ερμηνεία των σύνθετων μεταβιομηχανικών μετασχηματισμών στις πόλεις και η κριτική και συγκριτική θεώρηση της ποικιλίας των νέων ιδεών και προτάσεων για το χωρικό σχεδιασμό, προϋποθέτουν μια σφαιρική οπτική που οδήγησε σε μια διεπιστημονική προσέγγιση του ζητήματος, με την μίξη και το συνδυασμό εισροών, διαφορετικών επιστημονικών οπτικών. Η έρευνα διαρθρώνεται στη βάση των απαντήσεων στα ακόλουθα ερωτήματα, οι οποίες συναρμολογούν τα ζητούμενα της μελέτης: -Ποια είναι η σημασία του αστικού σχεδιασμού, στο νέο περιβάλλον που διαμορφώνεται από τους παγκόσμιας κλίμακας, γεωπολιτικούς, οικονομικούς, τεχνολογικούς, κοινωνικούς, πολιτισμικούς κ.ά. μετασχηματισμούς από τις αρχές της δεκαετίας του 1990; -Θέτουν οι μετασχηματισμοί αυτοί νέα δεδομένα στις προοπτικές ανάπτυξης και ευημερίας των μητροπόλεων που δεν ανήκουν στο «σκληρό πυρήνα» του ανεπτυγμένου κόσμου και ειδικότερα, στην κατηγορία των μητροπόλεων της ημιπεριφέρειας, όπου κατατάσσεται η Αθήνα; -Ποια ήταν η ιστορική εμπειρία στο πεδίο της αστικής στρατηγικής και του αστικού σχεδιασμού για την Πρωτεύουσα στη διάρκεια της ιστορίας της και τι χαρακτηριστικά παρουσιάζει; -Ποια ήσαν στις αρχές της δεκαετίας του 1990, τα χαρακτηριστικά της πολεοδομικής, οικονομικής και κοινωνικής συγκρότησης του αθηναϊκού λεκανοπεδίου και πώς επιδρούσαν στην συγκρότηση αυτή οι ποικίλοι οικουμενικοί μετασχηματισμοί της μεταβιομηχανικής εποχής και της παγκοσμιοποίησης; -Ποιες ήσαν οι κατάλληλες κατευθύνσεις ανάπτυξης της Πρωτεύουσας, ως αποκλειστικού εθνικού κέντρου και ως πολεοδομικού συγκροτήματος, με σκοπούς την ευνοϊκή προσαρμογή της χώρας και του Λεκανοπεδίου στο νέο παγκοσμιοποιούμενο μεταβιομηχανικό περιβάλλον, στη βάση της ισόρροπης και βιώσιμης ευημερίας και ευζωίας των κατοίκων τους; -Ποιο ήταν το πλαίσιο ιδεών, ποια η στρατηγική και ποιοι οι στόχοι του νέου αθηναϊκού σχεδιασμού; -Ποιοι ήταν οι παράγοντες και ποιες οι συνιστώσες που επηρέασαν ή/και καθόρισαν τη διαμόρφωση του προγράμματος του νέου αθηναϊκού σχεδιασμού; -Ποια ήταν η επιρροή (α)της ιστορικής αθηναϊκής εμπειρίας στα πεδία των ιδεών και των αστικών στρατηγικών, του αστικού σχεδιασμού και της αστικής ανάπτυξης και (β)της μεταβιομηχανικής εποχής, της παγκοσμιοποίησης και των αντίστοιχων διεθνών προσεγγίσεων και διεθνούς εμπειρίας, στους συντελεστές τις ιδέες και το πρόγραμμά διαμόρφωσης του μεταβιομηχανικού αθηναϊκού σχεδιασμού; -Ποια μορφή έλαβε κατά την εφαρμογή του ο νέος αθηναϊκός σχεδιασμός, ποια ήσαν τα αποτελέσματά του και ποια συμπεράσματα εξάγονται από την εμπειρία της διαμόρφωσης και της εφαρμογής του; -Ποιο κρίνεται ως κατάλληλο πλαίσιο κατευθύνσεων και επεμβάσεων για τον αθηναϊκό σχεδιασμό σήμερα;