Όψεις της συλλογικής δράσης και διαδικασίες υποκειμενοποίησης: το συμβάν των "αγανακτισμένων" της πλατείας Συντάγματος

Ρούσσος, Κωνσταντίνος Μ.

2014

Στο ξέσπασμα της κρίσης οι κυρίαρχες ελίτ αναγνώρισαν το χρέος ως μια ευκαιρία συνολικής αναδιάταξης της πολιτικής, κοινωνικής και οικονομικής ζωής της χώρας. Η μεταπολιτική συναίνεση στις υφεσιακές νεοφιλελεύθερες πολιτικές προέβαλε, από φορείς του κυρίαρχου λόγου, ως μονόδρομος, ενώ για τον εκτοπισμό των διαφωνιών επιχειρήθηκε η αποπολιτικοποίηση της δημόσιας σφαίρας. Παρόλα αυτά, οι χρόνιες παθογένειες του «ελληνικού καπιταλισμού» που είχαν καταστεί ορατές και σε μεγάλο βαθμό μη αποδεκτές από μερίδα της κοινωνίας, ακόμα και πριν την κρίση, σε συνδυασμό με την σφοδρότητα των μέτρων επιθετικής λιτότητας ήρθαν για να δοκιμάσουν τις αντοχές της ελληνικής κοινωνίας. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο δομικής αποσταθεροποίησης του ελληνικού μεταπολιτευτικού οικοδομήματος, στις 25 Μάιου του 2011, ένα ετερόκλιτο πλήθος κόσμου καταλαμβάνει την πλατεία Συντάγματος και τους δρόμους περιμετρικά αυτής. Για 65 ημέρες, η πλατεία Συντάγματος μετατράπηκε σε πεδίο οργάνωσης μιας καινοφανούς μορφής συλλογικής πολιτικής δράσης. Τα ρεπερτόρια δράσης, οι συλλογικές αναπαραστάσεις και οι νοηματικές πλαισιώσεις που διαμορφώθηκαν υπό την επίδραση του συμβάντος των «Αγανακτισμένων», επηρέασαν σημαντικά την καθημερινή παραγωγή κοινωνικών σχέσεων, ενώ αποτέλεσαν το υπόστρωμα για την εμφάνιση διαδικασιών πολιτικής υποκειμενοποίησης των δρώντων. Στον απόηχο του συμβάντος, δύναται να παρατηρηθούν μεταστροφές τόσο στην κεντρική πολιτική σκηνή, όσο και στις διαδρομές που ακολούθησαν οι κοινωνικές αντιστάσεις. Σε αυτό το σημείο, η παρούσα μελέτη έρχεται αντιμέτωπη με ερωτήματα, των οποίων οι απαντήσεις απαιτούν έναν σχολαστικό προσδιορισμό του περιβάλλοντος εμφάνισης των «Αγανακτισμένων», καθώς και της συλλογικής δράσης που αναπτύχθηκε στην πλατεία Συντάγματος, από τον Μάιο μέχρι τον Ιούλιο του 2011.

Download PDF

View in repository

Browse all collections