Quo vadis πρόσφυγα; Η προστασία του αιτούντα άσυλο-πρόσφυγα στο πλαίσιο της ΕυρΣΔΑ, υπό το φως και των πρόσφατων εξελίξεων: τα ζητήματα της κράτησης και της επαναπροώθησης

Αντικείμενο της παρούσας εργασίας αποτελεί η εξέταση της προστασίας που παρέχεται στους πρόσφυγες και τους αιτούντες άσυλο στο πλαίσιο του συστήματος της Ευρωπαικής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και οι λύσεις που δίνονται σε μια σειρά από ειδικά ζητήματα μέσα από τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, υπό το φως και των πρόσφατων εξελίξεων. Η ΕΣΔΑ δεν αναφέρεται ρητά σε δικαίωμα στο άσυλο. Από τα ζητήματα προσφύγων, ωστόσο, έχει προκύψει ένας ιδιαίτερα εκτεταμένος όγκος νομολογίας του ΕΔΔΑ που αφορά κυρίως τα Άρθρα 3, 5, 8 και 13 της Σύμβασης. Το πλούσιο νομολογιακό corpus του Δικαστηρίου θέτει τα πρότυπα που αφορούν στους πρόσφυγες και τους αιτούντες άσυλο, σε όλα τα μήκη και πλάτη της Ευρώπης και αντιμετωπίζει μια σειρά από ζητήματα. Στο πρώτο μέρος της εργασίας επιχειρείται η ανάδειξη του ρόλου της ΕΣΔΑ στην προστασία των προσφύγων και αιτούντων άσυλο από την επαναπροώθηση. Ειδική αναφορά γίνεται επίσης στη Διακήρυξη ΕΕ – Τουρκίας της 18ης Μαρτίου 2016 και τα ζητήματα που εγείρονται γύρω από τις αναγκαστικές επιστροφές ατόμων στο πλαίσιο αυτό καθώς επίσης στο ζήτημα των συλλογικών απελάσεων. Στο δεύτερο μέρος αναλύεται η προστασία των προσφύγων που βρίσκονται υπό κράτηση. Το Δικαστήριο εξετάζει τη νομιμότητα της κράτησης και θέτει μια σειρά περιορισμών που αφορούν τον τόπο, το καθεστώς της κράτησης και τις συνθήκες κράτησης των κρατούμενων.