Ο ρόλος των σκαφών μεγάλου εκτοπίσματος στη ναυτική στρατηγική: το τεχνολογικό άλμα από το θωρηκτό στο αεροπλανοφόρο, η στρατηγική και τακτική τους σημασία, ιστορικές περιπτώσεις και σύγχρονη εφαρμογή
Ιωαννίδης-Χατζηανδρέου, Αλκιβιάδης Γ.
2016
Η διπλωματική εργασία επικεντρώνεται στο ρόλο των σκαφών μεγάλου εκτοπίσματος (ή capital ships) στη σύγχρονη ναυτική στρατηγική, και ιδιαίτερα στους λόγους που οδήγησαν τη ναυτική στρατηγική σκέψη να εγκαταλείψει το θωρηκτό ως το μεγαλύτερο πλοίο ενός στόλου, αντικαθιστώντας το οργανικά με το αεροπλανοφόρο. Το πρώτο κεφάλαιο εξερευνά την εξέλιξη του θωρηκτού στις αρχές του 20ού αιώνα υπό ορισμένα θεωρητικά και ιστορικά πρίσματα. Σε θεωρητικό επίπεδο, χρησιμοποιούνται οι προσεγγίσεις των Άλφρεντ Θάγιερ Μάχαν και Τζούλιαν Κόρμπετ, και αντλούνται οι αρχές ναυτικής στρατηγικής, στις οποίες υπόκεινται τα μεγάλα πλοία ως τμήμα ενός πολεμικού ναυτικού. Σε ιστορικό επίπεδο, δίνεται αρχικά έμφαση στις λειτουργίες που επιτέλεσαν τα μεγάλα πλοία στους δύο παγκόσμιους πολέμους, καθώς αποτέλεσαν εξέχον εργαλείο στα χέρια στρατιωτικών και πολιτικών ηγετών για τον πόλεμο στη θάλασσα. Επίσης, παρατίθενται οι τρείς κύριες ναυτικές συνθήκες του Μεσοπολέμου, που επηρέασαν από κοινού με τους μεγάλους πολέμους το σχεδιασμό και τη χρήση των θωρηκτών. Το δεύτερο κεφάλαιο εστιάζει στο αεροπλανοφόρο, και πιο συγκεκριμένα στην ανάλυση των χαρακτηριστικών που το κατέστησαν προτιμότερο του θωρηκτού. Μέσα από μια σύντομη ιστορική αναδρομή στη δημιουργία και τελειοποίηση του αεροπλανοφόρου, δίνεται η αφορμή να παρατεθούν οι επιθετικές και υποστηρικτικές ικανότητες του σκάφους, που χαρακτηρίζουν τη δράση του στο αεροναυτικό περιβάλλον. Οι πρώτες αφορούν τη δομή του και τη χρήση των αεροπορικών μοιρών που μεταφέρει για την επίτευξη πληγμάτων, τόσο κατά θαλάσσιων όσο και κατά χερσαίων στόχων. Οι δεύτερες αφορούν τη συλλογή πληροφοριών σχετικά με την εχθρική δραστηριότητα, καθώς και την εκμετάλλευση αυτών για την επίτευξη τακτικού ή ακόμα και στρατηγικού αιφνιδιασμού. Το τρίτο κεφάλαιο είναι αφιερωμένο εξ ολοκλήρου σε ιστορικές περιπτωσιολογικές μελέτες, που αποδεικνύουν την υπεροχή του αεροπλανοφόρου έναντι του θωρηκτού ή άλλων αεροπλανοφόρων, και την επικράτησή του σε κρίσιμες μάχες. Παρατίθενται οι βυθίσεις των θωρηκτών Μπίσμαρκ και Γιαμάτο, που αποτελούσαν το κέντρο βάρους του γερμανικού και ιαπωνικού στόλου αντίστοιχα κατά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, η εκμηδένιση του στόλου αεροπλανοφόρων του Ιαπωνικού Ναυτικού στο Μίντγουεϊ, καθώς και η σημαντική επιτυχία των Αμερικανών στη ναυμαχία του Λέυτε. Τέλος, το τέταρτο κεφάλαιο φέρνει την ανάλυση στα σημερινά δεδομένα, και δη στη χρήση του αεροπλανοφόρου ως το μεγαλύτερο σκάφος στο ναυτικό των παγκόσμιων υπερδυνάμεων του 21ου αιώνα. Το ενδιαφέρον μονοπωλεί η περίπτωση των αμερικανικών Carrier Strike Groups, η πιο ολοκληρωμένη σύγχρονη εφαρμογή του αεροναυτικού όπλου. Επεξηγούνται τα συστατικά στοιχεία ενός στολίσκου με κέντρο το αεροπλανοφόρο, οι επιχειρησιακές του ικανότητες σε συνθήκες εκτός και εντός μάχης, καθώς και τα συμβατικά ή μη συμβατικά καθήκοντα που μπορεί να κληθεί να εκπληρώσει. Επιπροσθέτως, γίνεται αναφορά στις μελλοντικές προοπτικές που παρουσιάζει το αεροπλανοφόρο για το πολεμικό ναυτικό, και την εξέλιξη που μπορεί να έχει.
Download PDF
View in repository
Browse all collections