Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις και η θρεπτική πυκνότητα τεσσάρων διατροφικών προτύπων: USDA, σύγχρονης ελληνικής, vegan και whole-food plant-based

Το ζήτημα της διατροφής έχει αποτελέσει αντικείμενο εκτεταμένης μελέτης από άποψη δημόσιας υγείας, οικονομικής και, τις τελευταίες δεκαετίες, περιβαλλοντικής σκοπιάς. Η κατανάλωση τροφίμων με υψηλή περιεκτικότητα σε θρεπτικά συστατικά, δηλαδή εκείνων που συνδυάζουν μεγάλη πρόσληψη σημαντικών θρεπτικών συστατικών με σχετικά λίγες θερμίδες, έχει συνδεθεί σταθερά με την αποφυγή και την καλύτερη αντιμετώπιση ορισμένων ασθενειών και γενικά με καλύτερα αποτελέσματα στην υγεία. Η σχέση μεταξύ των διατροφικών επιλογών και μοτίβων και της υγείας είναι σε μεγάλο βαθμό αποδεκτή, ενώ η σχέση μεταξύ των πρώτων και περιβαλλοντικών ζητημάτων, όπως οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, η απώλεια της βιοποικιλότητας και η εξάντληση των φυσικών πόρων, έχει επίσης καταστεί αντικείμενο προβληματισμού. Σε μια προηγούμενη μεταπτυχιακή διατριβή η διατροφική αξία τεσσάρων διαφορετικών τύπων διατροφής (USDA, Ελληνική, Vegan και WFPB - κάθε μία από τις οποίες αντιπροσωπεύεται από εβδομαδιαία μενού) - συγκρίθηκε με τη χρήση του δείκτη NRD, ο οποίος περιλαμβάνει 2 θρεπτικά συστατικά προς ενθάρρυνση (βιταμίνη C και φυτικές ίνες) και ένα θρεπτικό συστατικό προς περιορισμό (κορεσμένα λιπαρά). Η επιλογή των δύο θετικών θρεπτικών συστατικών βασίστηκε στην υψηλή συσχέτισή τους με άλλα θρεπτικά συστατικά προς ενθάρρυνση. Στην παρούσα διατριβή εμπλουτίσαμε τον δείκτη με άλλα 5 θρεπτικά συστατικά προς ενθάρρυνση (βιταμίνη Α, σίδηρο, κάλιο, μαγνήσιο και ψευδάργυρο) προκειμένου να διερευνήσουμε αν και κατά πόσο θα άλλαζαν τα αποτελέσματα όσον αφορά τη θρεπτική πυκνότητα των τεσσάρων διαιτών καθώς και να τα συγκρίνουμε εκ νέου. Καταλήγουμε στο συμπέρασμα ότι μετά τον εμπλουτισμό του δείκτη με 5 επιπλέον θρεπτικά συστατικά, η WFPB παραμένει η πιο διατροφικά επαρκής διατροφή. Επιπλέον, εξετάζουμε και συγκρίνουμε το υδατικό αποτύπωμα καθεμιάς από τις τέσσερις διατροφές. Υπολογίζουμε το υδατικό αποτύπωμα καθενός από τα 7 εβδομαδιαία μενού (49 ημερήσια μενού συνολικά) με βάση τα δεδομένα του WFN και άλλων πηγών. Διαπιστώνουμε ότι, μετά την προσθήκη 5 ακόμη θρεπτικών συστατικών στον δείκτη, τα μενού της WFPB διατροφής εξακολουθούν να είναι τα πιο υγιεινά, με συνολική βαθμολογία δείκτη NRD , ακολουθούμενα από τα Vegan μενού με βαθμολογία 108.57. Το μενού της USDA διατροφής είχε βαθμολογία 42.58 και τα μενού της ελληνικής διατροφής είχαν τη χαμηλότερη βαθμολογία 40.45. Επιπλέον, όσον αφορά το υδατικό αποτύπωμα κάθε διατροφής, η Vegan έχει το χαμηλότερο υδατικό αποτύπωμα, σημειώνοντας βαθμολογία 98,535.06, ακολουθούμενη από την WFPB με βαθμολογία 124,181.32 και στη συνέχεια από την ελληνική και USDA με βαθμολογίες 274,575.02 και 363,502.64 αντίστοιχα. Επομένως, η χρήση απλούστερων δεικτών μπορεί να είναι εξίσου κατατοπιστική για την αξιολόγηση της θρεπτικής πυκνότητας μιας δίαιτας, υπό την προϋπόθεση ότι τα θρεπτικά συστατικά που χρησιμοποιούνται έχουν υψηλή συσχέτιση με τα θρεπτικά συστατικά που παραλείπονται. Επιπλέον, διαπιστώνουμε ότι η WFPB μπορεί να είναι η πιο βιώσιμη επιλογή όσον αφορά την κατανάλωση νερού, καθώς έχει το χαμηλότερο υδατικό αποτύπωμα και από τις τέσσερις δίαιτες που εξετάσαμε.