Αστική και βιώσιμη ανάπτυξη: η περίπτωση του Δήμου Αχαρνών

Αναντίρρητα οι αστικές περιοχές αποτελούν ζωντανούς οργανισμούς, οι οποίοι λειτουργούν ως καταλύτες δημιουργικότητας και καινοτομίας, δημιουργώντας ταυτόχρονα τις βάσεις για τη βιωσιμότητα μιας χώρας. Σε αντιδιαστολή με τη δυναμική που μπορούν να αναπτύξουν οι δήμοι σε μια περιφέρεια όπως η Αττική, o Δήμος Αχαρνών λειτουργεί υπό καθεστώς διαχείρισης προβλημάτων χωρίς ωστόσο να μπορεί να αναστρέψει τη δυσμενή κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει, καθιστώντας ανέφικτη τη βιώσιμη ανάπτυξή του. Σ’ αυτό όμως το σημείο τίθεται το ερώτημα πώς ένα δήμος που παρουσιάζει σύνθετα προβλήματα οικονομικής, κοινωνικής και περιβαλλοντικής φύσεως μπορεί να ελπίζει σε ένα καλύτερο και βιώσιμο μέλλον ; Είναι δυνατόν η βιώσιμη αστική ανάπτυξη να προκύπτει αυτόνομα, όταν υπάρχουν οι κατάλληλες οικονομικές, κοινωνικές καθώς επίσης και περιβαλλοντικές συνθήκες; Βασικό στόχο της παρούσας διπλωματικής εργασίας αποτελεί η ανάδειξη της πολιτικής ως η βάση που στηρίζονται οι πυλώνες της αειφόρου ανάπτυξης προκειμένου μια πόλη να εισέλθει σε τροχιά βιώσιμης ανάπτυξης, αναβαθμίζοντας την ποιότητα ζωής των κατοίκων της. Μελετώντας την περίπτωση της πόλης των Αχαρνών θα συμπεριλάβουμε την Πολιτική στο τρίπτυχο Οικονομία – Κοινωνία – Περιβάλλον, ως τη δυναμική και καταλυτική συνιστώσα της βιώσιμης αστικής ανάπτυξης, που καλείται να συνδυάσει τις υπόλοιπες τρεις. Πιο συγκεκριμένα, θα αναφερθούμε στο θεωρητικό υπόβαθρο της βιώσιμης ανάπτυξης, τις σχολές της και τις διάφορες θεωρίες που την περιστοιχίζουν. Επιπλέον θα αναλύσουμε τα προβλήματα του Δήμου Αχαρνών, όπως και τις προοπτικές του, σύμφωνα πάντοτε με τη γεωγραφική του θέση. Η μεθοδολογία στη παρούσα ερευνητική εργασία είναι σύνθετη, διότι απαρτίζεται παράλληλα από ποσοτική και ποιοτική ανάλυση, έτσι ώστε να αποκρυσταλλώσουμε μία ολοκληρωμένη και αξιόπιστη εικόνα για την υπό μελέτη περιοχή. Όσον αφορά στην ποσοτική ανάλυση χρησιμοποιήσαμε ως εργαλείο, ένα κλειστού τύπου διαδικτυακό ερωτηματολόγιο που απευθύνθηκε αποκλειστικά σε δημότες του δήμου Αχαρνών. Από την άλλη πλευρά, για τη διενέργεια ποιοτικής ανάλυσης, πραγματοποιήθηκαν συνεντεύξεις με πολιτικούς ηγέτες του Δήμου Αχαρνών της χρονικής περιόδου των ετών 1988 έως και σήμερα. Τα ανωτέρω στοιχεία τα οποία αναλύθηκαν με γραμμική παλινδρόμηση μέσω του προγράμματος SPSS, σκιαγράφησαν την υφιστάμενη εικόνα της πόλης κι ανέδειξαν την πολιτική ως το «αόρατο χέρι», που τοποθετεί μια πόλη σε στιγμιαία τροχιά βιώσιμης ανάπτυξης. Μια βιώσιμη ανάπτυξη όμως, η οποία για κάθε πόλη είναι στιγμιαία αλλά υπάρχει στο διηνεκές ως μια πορεία προς την εξέλιξη της ανθρωπότητας. Τέλος, η εργασία ολοκληρώνεται με μια σειρά αστικών παρεμβάσεων ακολουθώντας μια ρεαλιστική πορεία, από τη θεωρία της βιωσιμότητας στην υλοποίησή της, με προτάσεις ρηξικέλευθων πολιτικών λύσεων δημιουργικής πνοής οι οποίες πρόκειται να συμπαρασύρουν το Δήμο Αχαρνών σε μια οικονομική και κοινωνική αναπτυξιακή τροχιά με χαμηλό περιβαλλοντικό αποτύπωμα.