Μεταξύ νομιμότητας και παρανομίας: η πολιτική στρατηγική του Κομμουνιστικού Κόμματος Βουλγαρίας στον Μεσοπόλεμο
Μητροφάνης, Μάριος
2024
Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει την πολιτική στρατηγική του Κομμουνιστικού Κόμματος Βουλγαρίας (ΚΚΒ) κατά την περίοδο του Μεσοπολέμου (1919–1939), εστιάζοντας στη συνεχή εναλλαγή μεταξύ νομιμότητας και παρανομίας. Η μελέτη αναλύει τη στρατηγική του ΚΚΒ σε διαδοχικές φάσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις εσωτερικές δυναμικές του κόμματος, το βουλγαρικό πολιτικό περιβάλλον και τις επιδράσεις της Κομμουνιστικής Διεθνούς.
Αρχικά, αναδεικνύεται η ιδεολογική προέλευση του ΚΚΒ από τους «στενούς σοσιαλιστές» και η ρήξη τους με τους «πλατιούς» σοσιαλιστές, με κεντρικά σημεία διαφωνίας τη συνεργασία με άλλες πολιτικές δυνάμεις και το αγροτικό ζήτημα. Η μελέτη παρακολουθεί τη σταδιακή πρόσδεση του Κόμματος στο μπολσεβικικό πρότυπο κατά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο και την αρχική επιλογή συμμετοχής στους θεσμούς μετά το 1919, σε συνδυασμό με την αναμονή μιας επαναστατικής συνθήκης.
Καθοριστικό σημείο αποτέλεσε η αποτυχημένη Εξέγερση του Σεπτεμβρίου 1923, η οποία έστρεψε το ΚΚΒ στη βαθιά παρανομία. Αναλύεται η ανασυγκρότηση μέσω της πολιτικής του Ενιαίου Μετώπου και η απόπειρα επανεισόδου στη νόμιμη πολιτική ζωή μέσω του Εργατικού Κόμματος (1925–1934). Η εργασία εξετάζει πώς, παρά την περιορισμένη επιτυχία αυτής της τακτικής, το ΚΚΒ διατήρησε τη συνοχή του, επανερχόμενο μετά το πραξικόπημα του 1934 σε στρατηγικές παρανομίας και υιοθετώντας τη λογική των Λαϊκών Μετώπων, υπό την επίδραση του Γκεόργκι Δημητρόφ.
Μεθοδολογικά, η εργασία στηρίζεται σε πρωτογενείς πηγές, αρχειακό υλικό, κομματικά κείμενα και στη δευτερογενή βιβλιογραφία, ελληνική, βουλγαρική και διεθνή. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη βιβλιογραφική κριτική, αναδεικνύοντας τις ιδεολογικές και πολιτικές προκαταλήψεις τόσο της κομμουνιστικής όσο και της δυτικής ιστοριογραφίας.
Συμπερασματικά, η εργασία δείχνει ότι το ΚΚΒ, μέσα από διαρκείς μεταβολές στρατηγικής και τακτικής, κατόρθωσε να επιβιώσει και να ανασυγκροτηθεί, προετοιμάζοντας το έδαφος για την άνοδό του στην εξουσία μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Η μελέτη συμβάλλει στην πληρέστερη κατανόηση της σχέσης μεταξύ επαναστατικής στρατηγικής, πολιτικής συγκυρίας και κομματικής επιβίωσης στη βαλκανική και ευρωπαϊκή ιστορική εμπειρία του Μεσοπολέμου.
Download PDF
View in repository
Browse all collections