Κινηματογράφος ιδεών: αναπαραστάσεις σώματος και παιχνίδια του μυαλού στον David Cronenberg

Ο στόχος της διδακτορικής αυτής διατριβής είναι η χρήση του έργου του Cronenberg σαν παράδειγμα για το πως μπορεί να εφαρμοστεί μια ιδεολογική και κυρίως φιλοσοφική ανάλυση στον κινηματογράφο. Επίσης διερευνάται πώς αφηρημένες και περίπλοκες ιδέες μεταφράζονται σε εικόνες και πώς ο σκηνοθέτης κατορθώνει με μια φανταστική αφήγηση να οδηγήσει τους θεατές σε μια έστω διαισθητική αντίληψη σύγχρονων κοινωνιολογικών και φιλοσοφικών προβληματισμών ξεφεύγοντας από τα στεγανά των κινηματογραφικών ειδών. Η μελέτη αυτή δεν είναι μονογραφία πάνω στον Cronenberg, όπου αναλύεται το κάθε έργο χωριστά και δίνονται πληροφορίες για τον σκηνοθέτη, με αποτέλεσμα ορισμένες ταινίες να αναλύονται σε πολλά κεφάλαια ενώ άλλες να αναφέρονται ως ενισχυτικά παραδείγματα. Η δομή της στηρίζεται στα θέματα που κυριαρχούν στο έργο του Cronenberg και είναι τα ακόλουθα: η σεξουαλικότητα, η πληγή ως ερωτικό όργανο, η ασθένεια, ο άνθρωπος-ζώο, ο άνθρωπος-μηχανή, η ύπαρξη χωρίς σώμα, η ατομική ταυτότητα και η έννοια της πραγματικότητας. Τα πρώτα από τα θέματα αυτά συνδέονται με το σώμα ενώ τα δύο τελευταία αφορούν κυρίως το νου. Η αλλαγή των ενδιαφερόντων του σκηνοθέτη συμβαδίζει με μια μεταβολή στην αισθητική των ταινιών και οδηγούν τη μελέτη στη διάκριση δύο διαφορετικών κινηματογραφικών περιόδων. Η διάκριση αυτή συντελεί στην καλύτερη κατανόηση του πως αξιοποιεί την εικόνα αλλά και την κινηματογραφική φόρμα ο σκηνοθέτης ώστε να πραγματοποιήσει μια πετυχημένη ανάλυση των θεμάτων. Σε κάθε κεφάλαιο γίνονται συγκρίσεις με άλλα έργα κινηματογραφικά, λογοτεχνικά ή εικαστικά που διαθέτουν παρόμοια σύμβολα και επιχειρείται η σύνδεση των εικόνων του Cronenberg με συγκεκριμένες κοινωνιολογικές και φιλοσοφικές θεωρίες. Συμπερασματικά, διαπιστώνεται η πορεία του σκηνοθέτη από ένα κινηματογράφο που βασίζεται κυρίως σε ακραίες εικόνες-σύμβολα για την ανάπτυξη των προβληματισμών σε ταινίες όπου τα ερωτήματα βρίσκονται συνυφασμένα κυρίως στην δομή τους. Ο Cronenberg, όταν επιθυμεί να χειριστεί πιο σύνθετες και αφηρημένες έννοιες, εγκαταλείπει τα σύμβολα προς χάρη της δημιουργίας μιας αφήγησης μη γραμμικής, ενός πιο σύνθετου μοντάζ που επιτρέπει να «βιώσει» ο θεατής τα φιλοσοφικά θέματα που θίγονται. Η πορεία αυτή, η συνέπεια της φιλμογραφίας του, η επικαιρότητα των ιδεών που διαχειρίζεται αλλά και η συνειδητή πρόθεση του Cronenberg να δημιουργήσει ένα φιλοσοφικό κινηματογράφο τον καθιστούν ένα καλό παράδειγμα για το πώς μπορεί να λειτουργήσει μια φιλοσοφική ανάλυση στον κινηματογράφο και να συντελέσει στη διεύρυνση της χρήσης της αναδεικνύοντας ένα ισχυρό ερμηνευτικό εργαλείο.