Η ευρωπαϊκή αντεγκληματική πολιτική για την αντιμετώπιση του θρησκευτικού φονταμελισμού και το δικαίωμα στην ελευθερία της έκφρασης

Φούκας, Βασίλειος Γ.

2016

Αντικείμενο μελέτης της παρούσας μελέτης αποτελεί το φαινόμενο του θρησκευτικού φονταμενταλισμού. Οι πρόσφατες επιθέσεις ισλαμιστών φονταμενταλιστών στη Γαλλία, αλλά και οι τρομοκρατικές επιθέσεις της δεκαετίας 2000-2010 σε Αμερική, Ισπανία και Μεγάλη Βρετανία έχουν αναδείξει τον θρησκευτικό εξτρεμισμό και φονταμενταλισμό σε κυρίαρχο ζήτημα των ημερών μας, τόσο σε ερευνητικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο αντεγκληματικής πολιτικής. Επιπλέον, η παρούσα μελέτη φιλοδοξεί να παρουσιάσει τα μέτρα αντεγκληματικής πολιτικής που έλαβε η Ευρωπαϊκή Ένωση μετά τις πρόσφατες επιθέσεις στη Γαλλία σε συσχετισμό, ωστόσο, με τις επιπτώσεις των μέτρων αυτών στο δικαίωμα της ελευθερίας της έκφρασης των πολιτών της ευρωπαϊκής ηπείρου. Στο πρώτο μέρος της μελέτης θα παρουσιάσουμε τις έννοιες που θα μας απασχολήσουν, όπως τη μετανάστευση και το έθνος. Στη συνέχεια, θα εστιάσουμε στις θεωρίες της αφομοίωσης, όρου που καθιερώθηκε από την Κοινωνιολογική Σχολή του Σικάγου φτάνοντας μέχρι τους σύγχρονους μελετητές της έννοιας. Ακολούθως, θα παρουσιάσουμε τους παράγοντες και τα ζητήματα της κοινωνικής ένταξης και ενσωμάτωσης των μεταναστών. Επίσης, θα μελετήσουμε τα προβλήματα των μοντέλων ενσωμάτωσης και τις ταραχές σε Μ. Βρετανία και Γαλλία. Στο δεύτερο μέρος, θα αναφερθούμε αρχικά στην έννοια των «υπόπτων κοινοτήτων», όπως χαρακτηρίστηκαν οι μουσουλμανικές κοινότητες στο Ηνωμένο Βασίλειο, παρουσιάζοντας τις μελέτες των Hillyard, Greer και Pantazis-Pemberton. Ακολούθως, θα αναλύσουμε το θρησκευτικό ή βίαιο εξτρεμισμό, τη διαμάχη θρησκείας και κοσμικού κράτους, το ρόλο της θρησκείας καθώς και τη σχέση της με τη βία. Το ζήτημα της θρησκευτικής ελευθερίας και ευρύτερα της ελευθερίας της έκφρασης θα εξεταστεί στο τελευταίο κεφάλαιο του μέρους αυτού. Στο τρίτο μέρος θα αναλύσουμε αρχικά την έννοια της ριζοσπαστικοποίησης, ενός όρου ο οποίος έχει επικρατήσει τα τελευταία χρόνια για την περιγραφή και ερμηνεία της διαδικασίας μέσω της οποίας ένα άτομο γίνεται τρομοκράτης. Στη συνέχεια, θα παρουσιαστούν τα μέτρα που έλαβε η Ευρωπαϊκή Ένωση για την αντιμετώπιση του θρησκευτικού φονταμενταλισμού, με ιδιαίτερη μνεία στο «Δίκτυο Ευαισθητοποίησης για τη Ριζοσπαστικοποίηση» (RAN), αλλά και ενδεικτικά παραδείγματα ευρωπαϊκών πόλεων που εφαρμόζουν ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 2000 συγκεκριμένες πολιτικές για το θρησκευτικό εξτρεμισμό και την αποριζοσπαστικοποίηση. Στο τέταρτο και τελευταίο μέρος θα καταγραφούν τα συμπεράσματα που θα προκύψουν από την ανάλυση του υπάρχοντος υλικού αλλά και ορισμένες προτάσεις για μία αποτελεσματική ευρωπαϊκή αντεγκληματική πολιτική χωρίς την προσβολή του δικαιώματος της ελεύθερης έκφρασης (θρησκευτικής κλπ.).

Download PDF

View in repository

Browse all collections