«Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1805 "σχετικά με την αμοιβαία αναγνώριση των αποφάσεων δέσμευσης και δήμευσης»

Ένας από τους κυρίαρχους στόχους της ΕΕ είναι η δημιουργία ενός χώρου ελευθερίας ασφάλειας και δικαιοσύνης. Προκειμένου να επιτευχθεί ο εν λόγω στόχος, προωθείται μεταξύ άλλων, στους κόλπους της Ένωσης, η στενή συνεργασία των κρατών μελών στο πεδίο της ποινικής δικαιοσύνης, με βάση κυρίως τα άρθρα 82 έως 86 ΣΛΕΕ. Στο πλαίσιο εν προκειμένω της δικαστικής συνεργασίας σε ποινικές υποθέσεις, αφενός έχουν δημιουργηθεί ενωσιακοί φορείς που προωθούν και διευκολύνουν τη συνδρομή μεταξύ των εθνικών αρχών όπως η Eurojust, το Ευρωπαϊκό Δικαστικό Δίκτυο - το οποίο λειτουργεί κατά βάση ως μηχανισμός επαφών μεταξύ των αρμοδίων αρχών των κρατών μελών-, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία - η οποία άρχισε να λειτουργεί την 1 Ιουνίου 2021-, και αφετέρου έχουν εκδοθεί νομοθετικές πράξεις που ενισχύουν τη δικαστική συνεργασία εντός της Ένωσης.Η αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης των δικαστικών αποφάσεων αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της δικαστικής συνεργασίας σε ποινικές υποθέσεις στην Ένωση, όπως χαρακτηρίστηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Τάμπερε της 15/16-10-1999 και ρητά πλέον κατοχυρώθηκε στη ΣΛΕΕ (άρθρο 82 παρ. 1). Με γνώμονα την τελευταία διαπίστωση, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η Ένωση έχει δεσμευθεί να εξασφαλίσει αποτελεσματικότερο εντοπισμό, δήμευση και επαναχρησιμοποίηση των περιουσιακών στοιχείων εγκληματικής προέλευσης σύμφωνα με «Το Πρόγραμμα της Στοκχόλμης – Μια ανοιχτή και ασφαλής Ευρώπη που εξυπηρετεί και προστατεύει τους πολίτες», εκδόθηκε ο Κανονισμός 2018/1805/ΕΕ, ο οποίος αποτελεί αντικείμενο του παρόντος πονήματος. Ο εν λόγω Κανονισμός σκοπεί στη διευκόλυνση της αμοιβαίας αναγνώρισης και εκτέλεσης αποφάσεων δέσμευσης και δήμευσης περιουσιακών στοιχείων. Προς τούτο θεσπίζει κανόνες, οι οποίοι υποχρεώνουν τα κράτη μέλη να αναγνωρίζουν χωρίς περαιτέρω διατυπώσεις τις αποφάσεις δέσμευσης και τις αποφάσεις δήμευσης που έχουν εκδοθεί από άλλο κράτος μέλος, στο πλαίσιο διαδικασιών επί ποινικών υποθέσεων και να εκτελούν τις αποφάσεις αυτές στο έδαφός τους. Κρίνεται σκόπιμο παράλληλα, να εξεταστεί στο πλαίσιο της μελέτης του ως άνω Κανονισμού, ειδικότερα η Οδηγία 2014/42/EE του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, σχετικά με τη δέσμευση και τη δήμευση οργάνων και προϊόντων εγκλήματος στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η εν λόγω Οδηγία, στοχεύοντας ομοίως στην αποτελεσματική πρόληψη και καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος μέσω της εξουδετέρωσης των προϊόντων εγκλήματος, έθεσε ελάχιστους κανόνες για τη δέσμευση και στη συνέχεια για τη δήμευση των προϊόντων και οργάνων εγκλημάτων, επιδιώκοντας σε επίπεδο ουσιαστικού δικαίου τη μεγαλύτερη εναρμόνιση των εθνικών κανόνων σ’ αυτό το πεδίο.