Το αναπτυσσόμενο καθεστώς ελέγχου του υποθαλάσσιου θορύβου ως πηγή ρύπανσης του θαλάσσιου περιβάλλοντος

Ο υποθαλάσσιος θόρυβος πρόκειται για μία νέα μορφή ρύπανσης του θαλάσσιου περιβάλλοντος που προκαλείται από ανθρωπογενείς δραστηριότητες όπως η θαλάσσια κυκλοφορία, η χρήση των σόναρ, η πραγματοποίηση σεισμικών ερευνών και υποθαλάσσιων εκρήξεων, η βυθοκόρηση και η χρήση υποβρύχιων συσκευών ήχου. Τα τελευταία χρόνια, όπως καταδεικνύουν και οι επιστημονικές έρευνες, τα επίπεδα του ανθρωπογενούς υποθαλάσσιου θορύβου αυξάνονται με ανησυχητικό ρυθμό με αποτέλεσμα η ακοή των θαλάσσιων ειδών να μειώνεται και έτσι να τίθεται σε κίνδυνο η ίδια τους η επιβίωση. Για τα θαλάσσια είδη ο ήχος είναι ύψιστης σημασίας καθώς τον χρησιμοποιούν για να επικοινωνήσουν, να βρουν τροφή, να αντιληφθούν το περιβάλλον, να προστατευτούν από τους κινδύνους, να αναπαραχθούν καθώς και για την πραγματοποίηση ποικίλων άλλων δραστηριοτήτων ζωτικής σημασίας για αυτά. Η ακοή τους δηλαδή είναι ίσως η σημαντικότερη τους αίσθηση. Μάλιστα, δεν πρέπει να ξεχνάμε πως ο ήχος έχει την ιδιότητα να ταξιδεύει πολύ πιο γρήγορα στο νερό από ότι στον αέρα οπότε ο εκάστοτε θόρυβος μπορεί να ακουστεί ακόμα και χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά, πράγμα που σημαίνει πως «μολύνεται» με θόρυβο μεγάλη θαλάσσια έκταση κάθε φορά. Σήμερα, υφίσταται ένα σημαντικό αναπτυσσόμενο καθεστώς ρύθμισης του υποθαλάσσιου ανθρωπογενούς θορύβου, το οποίο αποτελεί και το αντικείμενο μελέτης της παρούσας διπλωματικής εργασίας. Συγκεκριμένα, ο υποθαλάσσιος θόρυβος έχει γνωρίσει πλέον έντονη αναγνώριση σε διεθνές, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο και έχει αναρριχηθεί ψηλά στην πολιτική ατζέντα. Η πλειοψηφία των σχετικών καθεστώτων ρύθμισης σε διεθνές και περιφερειακό επίπεδο, αναγνωρίζουν πλέον ρητά τον υποθαλάσσιο θόρυβο ως απειλή για το θαλάσσιο περιβάλλον και έχουν προχωρήσει στη θέσπιση μέτρων άμβλυνσης των επιπτώσεων του. Επιπλέον, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θεσμοθετήσει και σχετική Οδηγία, άρα υφίσταται και το πρώτο νομικά δεσμευτικό κείμενο πάνω στο ζήτημα του υποθαλάσσιου θορύβου. Το τρωτό βέβαιο σημείο αυτού του αναπτυσσόμενου καθεστώτος ρύθμισης είναι η ελλιπής εφαρμογή και συμμόρφωση των κρατών με τα όσα προβλέπονται. Δε μπορούμε να παραβλέψουμε όμως την πρόοδο που έχει επιτευχθεί μέχρι στιγμής, από τη στιγμή μάλιστα που ο υποθαλάσσιος θόρυβος πρόκειται για μία σχετικά νέα μορφή ρύπανσης αλλά και αρκετά σύνθετη.