1864: τα Επτάνησα στη γειτονιά τους. Το χρονικό της δεύτερης ελληνικής διαδοχής

Σκοπός του παρόντος πονήματος είναι η ανάλυση της Ένωσης των Επτανήσων με την Ελλάδα (1864). Βάσει του χρονικού της προσάρτησης, η έμφαση δίνεται στους συσχετισμούς, όπως αυτοί διαμορφώνονται από την διεθνή διπλωματία, η οποία διεξάγεται σε τρεις άξονες: την Ιόνιο Πολιτεία, την Ευρώπη και την Ελλάδα. Υπό αυτό το πρίσμα, ο ευρωπαϊκός χαρακτήρας του ζητήματος, αναδεικνύεται από μία δέσμη ερωτημάτων, των οποίων η καταγραφή, εκτός από αξιολογικό κριτήριο της εργασίας, συνιστά ερευνητική πυξίδα για την κατανόηση και αιτιολόγησή τους. Ποια η κοινωνική φυσιογνωμία των νήσων και σε ποιο πολιτικό πλαίσιο εντάσσεται; Πώς, από κοινού με το νεοσύστατο ελληνικό κράτος, διεκδικούν διακαώς την επίσημη επιβεβαίωση του εθνικού δεσμού τους μόνο διά της Ένωσης; Πώς εξηγείται η πολιτική των ισχυρών κρατών της εποχής, βάσει των γεωπολιτικών συμφερόντων τους και με τί τρόπο επηρεάζεται από τις επεκτατικές βλέψεις του ελληνικού θρόνου; Ποιες είναι επομένως οι συνθήκες που συντελούν εκείνη την περίοδο, στην «δεύτερη ελληνική διαδοχή», όπως χαρακτηριστικά αποδίδεται με όρους της νομικής επιστήμης, αλλά κυρίως την συγκεκριμένη χρονική στιγμή; Άπαντα τα ερωτήματα επιβεβαιώνουν την πολύπλοκη φύση του ζητήματος, ακριβώς λόγω της αλληλεξάρτησης των παραγόντων που το προσδιορίζουν ως διακύβευμα ισορροπίας ισχύος στη Γηραιά Ήπειρο. Στόχος της εργασία αυτής, μία σαφής και σφαιρική απάντηση σε κάθε μία από αυτές τις προβληματικές, οι οποίες σταδιακά, συνθέτουν τον απώτερο ερευνητικό στόχο: την αποσαφήνιση του χαρακτήρα της προσάρτησης. Τί είναι τελικά η Ένωση; Διπλωματικός θρίαμβος της Ελλάδας ή απλά γενναιόδωρη παραχώρηση της Μεγάλης Βρετανίας, ως της ύστατης ξένης κατοχής στο Ιόνιο;