Η έννοια του προσανατολισμού και η συμβολή του στη μουσειακή εμπειρία: συστήματα σήμανσης και επίλυση προβλημάτων μετάβασης

Στην εργασία εξετάζεται η διαδικασία του προσανατολισμού τους μουσειακούς χώρους, ως μέθοδος επίτευξης χωρικών στόχων και εμπλουτισμού της μουσειακής εμπειρίας. Ο προσανατολισμός στον χώρο υπήρξε αντικείμενο έρευνας ήδη από τα τέλη του 19ου αιώνα και εξακολουθεί να αποτελεί πεδίο επιστημονικής μελέτης που υπάγεται στον χώρο της γνωστικής ψυχολογίας. Σήμερα, μια σειρά από διαφορετικές επιστήμες συμπλέκονται με σκοπό να αναλύσουν και να εξηγήσουν τις διαδικασίες που λαμβάνουν χώρα στον ανθρώπινο εγκέφαλο και σώμα με στόχο την πλοήγηση στον χώρο. Πιο συγκεκριμένα, στον τομέα της πολεοδομίας, μέσα από τη δουλειά του Kevin Lynch “The image of the city” τη δεκαετία του 1960, εισάγεται ο όρος “wayfinding” μετατοπίζοντας το βάρος του χωρικού προσανατολισμού από τη γνωστική διαδικασία στο δομημένο περιβάλλον. Δύναται, τελικά, ο προσανατολισμός να διχοτομηθεί σε νοητικό (conceptual) και χωρικό (wayfinding). Το θεωρητικό υπόβαθρο, λοιπόν, της εργασίας εκτείνεται από την αστική κλίμακα του Kevin Lynch έως την αρχιτεκτονική κλίμακα του Romedi Passini και παρουσιάζει τα χαρακτηριστικά του περιβάλλοντος που ευνοούν τη νοητική κωδικοποίηση του χώρου. Τέλος, στη μικροκλίμακα του μουσείου, και σημειώνοντας ότι ο αποτελεσματικός προσανατολισμός του επισκέπτη είναι ζωτικής σημασίας για την όλη εμπειρία της έκθεσης, μπορεί να προσεγγιστεί και η σημασία των συστημάτων σήμανσης, ως μια από τις εκφράσεις του όρου “προσανατολισμός”. Έτσι, η μετάδοση της χωρικής πληροφορίας που καλείται να πραγματοποιήσει η αρχιτεκτονική σύνθεση, έρχεται να συμπληρωθεί από τα συστήματα σήμανσης, τα οποία συνεπικουρούν στην επίλυση προβλημάτων μετάβασης μεταξύ δύο σημείων.