Περιβάλλον και οικοδόμηση ειρήνης σε μεταπολεμικές περιοχές: οι εμπειρίες και ο ρόλος του UNEP

Η διαδικασία οικοδόμησης μιας βιώσιμης ειρήνης αποτελεί ένα δύσκολο και απαιτητικό έργο. Η «στατική διπλωματία» του ΟΗΕ, σε συνδυασμό με τις συνθήκες, που υφίστανται στις ίδιες τις μεταπολεμικές κοινωνίες και τα χρόνια αναπτυξιακά προβλήματα, αλλά και τις απαιτήσεις, που ενέχει η ίδια η ιδέα της «θετικής» ειρήνης οδηγούν το όλο εγχείρημα σε αποτυχία. Η διεξαγωγή άμεσων εκλογών και η γενικότερη προώθηση του φιλελευθερισμού σε πολιτική και οικονομία αποδεικνύονται τομείς, που εντείνουν ακόμη περισσότερο τα προβλήματα, παρά φαίνεται να δίνουν τις επιζητούμενες λύσεις. Από την άλλη πλευρά υπάρχουν τομείς, στους οποίους η διεθνείς κοινότητα μπορεί να στηριχθεί για την θέσπιση των κατάλληλων βάσεων για την βιώσιμη ειρήνη. Το φυσικό περιβάλλον και οι πόροι, που προέρχονται από αυτό μπορούν να αποτελέσουν ένα από τους τομείς αυτούς. Ως πεδίο καθημερινών σχέσεων και αλληλεπιδράσεων, η περιβαλλοντική συνεργασία δύναται να ανοίξει το διάλογο ανάμεσα σε μέχρι πρότινος αντιμαχόμενα μέρη, να οικοδομήσει σχέσεις συνεργασίας και εμπιστοσύνης, ενώ τα άμεσα οφέλη, που παράγονται δύναται να «πείσουν» τους ανθρώπους για τα θετικά της δημοκρατικής διακυβέρνησης και της ειρηνικής συνύπαρξης και να λειτουργήσουν ως κίνητρο για μεγαλύτερη ανάμειξη των ίδιων των μεταπολεμικών κοινωνιών στην διαδικασίας εδραίωσης της βιώσιμης ειρήνης. Παράλληλα, ως ένας τομέας, ο οποίος «δεν γνωρίζει σύνορα», το φυσικό περιβάλλον δύναται να καταδείξει τις αέναες σχέσεις αλληλεξάρτησης, ενώ ως ένα «στοιχείο χαμηλής αποδοτικότητας» (σε σχέση με την οικονομία και την πολιτική), το φυσικό περιβάλλον δύναται να αποτελέσει μια πλατφόρμα στην οποία οι μετέχοντες δρώντες δύναται να προσέλθουν με μεγαλύτερη ελευθερία, ευελιξία και καινοτομία.