Η κοινωνική πολιτική και η προστασία της οικογένειας ενόψει της δημογραφικής κρίσης, υπό το πρίσμα του κοινωνικού κράτους δικαίου

Abstract

Η οικογένεια ως θεμελιώδης θεσμός και «κύτταρο» της κοινωνίας τυγχάνει ιδιαίτερης προστασίας τόσο σε εθνικό όσο και σε υπερεθνικό επίπεδο. Το ελληνικό Σύνταγμα καθώς και η Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ) παρέχουν στην οικογενειακή ζωή και τον έγγαμο βίο έννομη προστασία, δίνοντας το έναυσμα και προτρέποντας συγχρόνως τον κοινό νομοθέτη να περιφρουρήσει περαιτέρω τον εν λόγω κοινωνικό πυλώνα. Παράλληλα η νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) καθώς και ο Έλληνας νομοθέτης, ερχόμενοι αντιμέτωποι με τις σύγχρονες προκλήσεις και την εξελικτική μορφή της έννοιας της οικογένειας, διαπλάθουν την νομική κατοχύρωσή τους και θέτουν υπό έννομη προστασία και θεσμικές εγγυήσεις αναδυόμενους τύπους οικογενειακής ζωής στο πλαίσιο κοινωνικών πολιτικών. Η προστασία του εν λόγω θεσμού καθίσταται ακόμα πιο επιτακτική, αν ληφθεί υπόψη ο δημογραφικός μαρασμός που λαμβάνει χώρα σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Πρόκειται για ζήτημα πολυδιάστατο και εξαρτώμενο από πολλούς παράγοντες, του οποίου ο μετριασμός κρίνεται αναγκαίος και οι νομοθετικές και κυβερνητικές πρωτοβουλίες προς αυτήν την κατεύθυνση αναπόφευκτες.The family is a fundamental institution in terms of society and enjoys special protection at both national and supranational levels. The Greek Constitution and the European Convention on Human Rights (ECHR) provide legal protection regarding to family and marriage, encouraging the legislator to offer further protection. At the same time, the law cases of the European Court of Human Rights (ECHR) and the Greek legislator, are coping with the evolving definition of family and they are eager to provide legal protection and institutional guarantees for the emerging types of family life. By taking matters and the demographic decline into consideration, the protection of this institution is regarded as even more urgent. This issue depends on a wide variety of factors and consists of many dimensions. As an effect legislative and governmental initiatives in this direction are considered as inevitable.