Η κρίση χρέους σε Ελλάδα και Ιρλανδία: μια συγκριτική ανάλυση

Abstract

Η διάχυση της παγκόσµιας χρηµατοπιστωτικής κρίσης το 2008 στις οικονοµίες της Ευρωζώνης έφερε στο φως όλες τις αδυναµίες του ευρωπαϊκού οικοδοµήµατος, καθώς η διαχείριση της αποδείχθηκε µια δύσκολη υπόθεση για τα κράτη-µέλη και δει για αυτά της περιφέρειας που υπήρξαν και τα πρώτα θύµατα της.Στην παρούσα εργασία θα εξετάσουµε συγκεκριµένα τις περιπτώσεις της Ιρλανδίας και της Ελλάδας, οι οικονοµίες των οποίων στον απόηχο της διεθνούς κρίσης εισήλθαν σε ύφεση, προκαλώντας πανικό στην ευρωπαϊκή και παγκόσµια αγορ0ά. Η περίοδος της οικονοµικής ανάπτυξης που είχαν γνωρίσει οι χώρες αυτές κατά τα προηγούµενα χρόνια τερµατίστηκε άδοξα και οι κυβερνήσεις των χωρών αυτών εκλήθησαν να πάρουν επίπονα µέτρα προκειµένου να µπορέσουν να ανακάµψουν ξανά. Τα µέτρα σταθεροποίησης που εφαρµόστηκαν στις χώρες αυτές προκειµένου να ξαναβρούν τη χαµένη τους ανταγωνιστικότητα κινήθηκαν προς την ίδια κατεύθυνση ωστόσο τα αποτελέσµατα ήσαν διαφορετικά. Ενώ η Ιρλανδία µέσα σε τρία χρόνια κατάφερε να ολοκληρώσει το πρόγραµµα της και να επιστρέψει σε µια σταθερή πορεία ανάπτυξης, η Ελλάδα, σχεδόν εφτά χρόνια µετά την εµφάνιση της κρίσης, παλεύει ακόµα να απεµπλακεί από τον φαύλο κύκλο της λιτότητας και του εξωτερικού δανεισµού. Πως όµως, η Ιρλανδία κατάφερε να ανακάµψει από την κρίση, ενώ η Ελλάδα εξακολουθεί να αγωνίζεται και ποιος ο ρόλος του ΔΝΤ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε αυτήν τη διαδικασία; Σε µια προσπάθεια να απαντηθεί το παραπάνω ερώτηµα, θα αναλύσουµε την κάθε περίπτωση ξεχωριστά προκειµένου να εντοπίσουµε τους παράγοντες εκείνους που συνετέλεσαν σε αυτή τη διαφορετική έκβαση για τις δύο αυτές χώρες. Πιο συγκεκριµένα, η µελέτη µας θα ξεκινήσει µε µια ιστορική αναφορά στα βασικά χαρακτηριστικά και τις οικονοµικές συνθήκες που επικρατούσαν στην εκάστοτε χώρα πριν από το ξέσπασµα της κρίσης. Εν συνέχεια θα επικεντρωθούµε στις συνθήκες κάτω από τις οποίες εκδηλώθηκε η κρίση, στα µέτρα που έλαβαν οι κυβερνήσεις για την αντιµετώπισης της αλλά και σε ποιο στάδιο βρίσκονται αυτές οι χώρες σήµερα. Στο τελευταίο µέρος θα επιχειρηθεί µια σύντοµη συγκριτική µελέτη ανάµεσα στις χώρες αυτές, στο µέτρο που καθίσταται δυνατό δεδοµένου ότι η ελληνική κρίση βρίσκεται ακόµα εν εξέλιξη. Κλείνοντας, θα γίνει µια αναφορά σε διδάγµατα που τυχόν θα µπορούσε να προσφέρει η ιρλανδική εµπειρία στην άσκηση της οικονοµικής πολιτικής στην Ελλάδα σήµερα.

The diffusion of the global financial crisis of 2008 in the economies of the Eurozone has brought to light all the weaknesses of the European project, since the management of the crisis turned out to be a really difficult task for the Member States, especially for the periphery countries which were its early victims. In this thesis we are examining the cases of Ireland and Greece, the economies of which, in the wake of the international crisis entered into a deep recession, causing panic in the european and global markets. The period of the former economic growth that those countries had experienced in the past years ended abruptly and their governments were asked to take painful measures in order to recover once again. The measures implemented to regain their lost competitiveness were in the same line for both countries but the results were different. While Ireland within three years managed to complete its program and return to a steady growth path, Greece -almost seven years after the crisis hit- is still struggling to disengage from the vicious circle of austerity and external borrowing. So, how did Ireland recover from the crisis, while Greece is still struggling and what is the role of the IMF and the European Union in this process? In an attempt to answer the above question, we analyze each case separately so to identify the key factors that contributed to the different outcome in these two countries. In particular, the study begins with a reference to the macroeconomic environment that prevailed in each country before the outbreak of the crisis. It then focuses on the conditions under which the crisis occurred, the measures taken by the governments to tackle it and the progress those countries have made so far. The study is concluding with a brief comparative analysis between the two countries to the extent that this is possible while attempting to present key points in the Irish experience that the economic policy in Greece could benefit from today.