Η αρχή της προστατευομένης εμπιστοσύνης μέσα από τη νομολογία των ελληνικών δικαστηρίων

Abstract

Η παρούσα εργασία έχει ως θέμα «Η αρχή της προστατευομένης εμπιστοσύνης μέσα από τη νομολογία των ελληνικών δικαστηρίων». Η αρχή της προστατευομένης εμπιστοσύνης του διοικουμένου έχει γερμανική προέλευση και σταδιακά απασχόλησε τη νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας. Αρχικά η νομολογία εμφανίστηκε επιφυλακτική ως προς την αρχή της προστατευομένης εμπιστοσύνης μέχρι την ρητή αναγνώριση αυτής ως μια συνταγματικά κατοχυρωμένης αρχής με την απόφαση σταθμό 1508/2002 του Στ΄ Τμήματος του Συμβουλίου της Επικρατείας, η οποία δέχτηκε ότι ευθέως συνάγεται από την αρχή του κράτους δικαίου και ιδίως τα άρθρα 2 § 1 και 5 § 1 του Συντάγματος. Πλέον είναι ιδιαίτερα συχνή η επίκληση της αρχής, γεγονός που καταδεικνύει τη δυνατότητά της να προστατεύσει αποτελεσματικά τον διοικούμενο έναντι της νομοθετικής, εκτελεστικής και δικαστικής εξουσίας. Σε περιόδους δημοσιονομικής κρίσης, όπως αυτή που διανύουμε, ο δικαστικός έλεγχος των μέτρων εφαρμογής της δημοσιονομικής πολιτικής ανάγεται σε έλεγχο της συμβατότητάς τους προς ένα διαφοροποιημένο πλέον δημόσιο συμφέρον, δημοσιονομικού κυρίως χαρακτήρα. Παράλληλα, όμως, με τη συχνή επίκληση της αρχής ελλοχεύει ο κίνδυνος της αδράνειας και της παγίωσης δεδομένων και καταστάσεων σε ένα σύγχρονο κοινωνικό κράτος με πλείστες αλματώδεις κοινωνικοοικονομικές μεταβολές. Κατά συνέπεια, δέον είναι να αναζητηθεί η θέση της αρχής μεταξύ της υποχρέωσης για σταθερότητα και της ανάγκης για αναθεώρηση και αλλαγή των κοινωνικοοικονομικών σχέσεων.

The present study is on "The principle of the protected trust within the jurisdiction of the Greek courts." The principle of the protected trust implemented in Germany and gradually occupied the jurisprudence of the State Council. Initially, the case law appeared cautious about the protected trust until the recognition of this as a constitutional principle enshrined by decision 1508/2002 of State Council, which held that it follows directly from the principle of the rule of law and in particular Articles 2 § 1 and 5 § 1 of the Constitution. The principle effectively protects the citizen against the legislative, executive and judiciary. In time of financial crisis like the present, judicial review of measures is reduced to check their compatibility with a more diversified public interest. At the same time, however, there is the risk of inaction and data consolidation and conditions in a modern welfare state with most tremendous socio-economic changes. Consequently, it is appropriate to seek a position of authority between the requirement for stability and the need to review and change the socio-economic relations.